آیا عبادت فقط نماز خواندن و امثال آن است؟
از جارو کردن کارخانه و کارگاه تا مدیریت صحیح کارفرما همه قابلیت دارند که مصداق عبادت حق قرار گیرند.
سرویس مذهبی افکارنیوز- «وَ ما خَلَقتُ الجِنَّ وَ الاِنسَ اِلّا لِیَعبُدونِ؛ و من جن و انس را نیافریدم، جز برای اینکه عبادتم کنند.» ۱
البته نه؛ زیرا در منطق قرآن کریم تمام اجزای هستی، از پست ترین جزءِ مادّه تا عالی ترین جلوه های آفرینش، خواه در عظمت مانند کهکشانها باشند و خواه در کوچکی چون مورچه، همه در حال عبادت اند، حتی موی سر انسان ناآگاه به توحید و سرِ ناخن انسان کافر و چشمه های رگهای خون و ضربان قلب پلیدترین افراد.
از ثری تا به ثریا به عبودیت او
همه در ذکر و مناجات و قیام اند و قعود
پس قطعا مقصود از عبادتی که انگیزه آفرینش انسان بوده حرکات و ورد و ذکرهای بی روح نیست؛ قطعا از خالق حکیمی چون خداوند پذیرفته نیست که میلیاردها عامل طبیعی و انسانی را منظم و هماهنگ کند تا انسانی به وجود آید و هدف خلقت او این باشد که فقط اعمال و اورادی بی روح و بی معرفت انجام دهد.
قرآن می فرماید که همه موجودات آسمانی و زمینی همه در عبادت و عبودیت حق اند: «ان کل من فی السموات و الارض الا اتی الرحمن عبدا؛ تمام کسانی که در آسمانها و زمین اند بنده اویند[و در حال عبودیت او)]. ۲
«وَ لهُ اَسلَمَ مَن فِی السَّمواتِ وَ الاَرضِ طَوعاً وَ کَرهاً؛ و تمام کسانی که در آسمانها و زمین اند از روی اختیار یا اجبار در برابر او تسلیم اند.» ۳
«وَ لِلهِ یَسجُدُ مَن فِی السَّمواتِ وَ الاَرضِ طَوعاً وَ کَرهاً وَ ظِلالُهُم بِالغُدُوّ وَ الاصالِ؛ تمام کسانی که در آسمانها و زمین اند - از روی اطاعت یا اکراه - و همچنین سایه هایشان هر صبح و عصر برای خدا سجده می کنند» ۴
«سَبَّحَ لِلهِ ما فِی السَّمواتِ وَ الاَرضِ وَ هُوَ العَزیزُ الحَکیمُ؛ آنچه در آسمانها و زمین است برای خدا تسبیح می گویند؛ و او عزیز و حکیم است» ۵
این عبادت کمیّت و کیفیت مخصوصی ندارد: از بیل زدن و زراعت در روستا تا چشم پوشی و گذشت از ثروتهای کلان در راه خدمت به انسانها، از مطالعه یک سطر دانش برای رسیدن به واقعیات زندگی تا غور در عمق علوم و دانشها برای کسب معرفت، از جارو کردن کارخانه و کارگاه تا مدیریت صحیح کارفرما همه قابلیت دارند که مصداق عبادت حق قرار گیرند.
البته اعمال و اذکار و سایر دستورهای عبادی برنامه ای واجب، لازم و جدّی برای بیداری انسانهاست تا بدین وسیله لحظاتی رو در روی خود قرار گیرند و روان خود را صیقلی دهند و جمال الهی را در آن ببینند و به کمال گرایند.
منبع:
۱. ذاریات / ۵۶.
۲. مریم / ۹۳.
۳. آل عمران / ۸۳.
۴. رعد / ۱۵.
۵. حدید / ۱.