فضیلت بیشمار صلوات در احادیث
صلوات فرستادن بر پیامبر(ص) گناهان را از بین مى برد.
به گزارش افکارنیوز، امیرالمؤمنین(ع) در مورد اهمیت صلوات فرمودند: صلوات فرستادن بر پیامبر(ص) گناهان را از بین مى برد، بهتر از نابود کردن آب آتش را. سلام کردن بر پیامبر(ص) برتر از آزاد کردن چند برده است. دوست داشتن رسول خدا(ص) برتر از فدا کردن جانهاست یا فرمودند: برتر از شمشیر زدن در راه خداست.
امام علی(ع) در خطبه هفتاد و دوم نهج البلاغه طرز فرستادن درود بر پیامبر(ص) و آل او را به مردم یاد مى دهند و می فرمایند: درود بر پیامبر(ص) بار خدایا! اى گستراننده گسترده ها! و اى نگهدارنده آسمانها و اى کسى که دلها را با فطرت مخصوص آفریدى، هم آنان که سرانجام بدبخت شدند و هم آنان که سعادتمند گردیدند. گرامى ترین درودها و افزون ترین برکات خود را بر محمد(ص) بنده و فرستاده خود قرار ده، همان پیامبرى که ختم گذشتگان و گشاینده بسته ها و پیچیده ها بود. دین حق را به حق آشکار کرد، از نادرستیها و باطلهایى که سر و صدا براه انداخته بودند جلوگیرى نمود، و صولت گمراهی ها را در هم
شکست، همان طور که با تمام قدرت، سنگینى بار رسالت را تحمل کرد و به فرمانت قیام نمود و به سرعت در راه رضا و خشنودیت گام برداشت و حتى یک قدم هم عقب گرد نکرد.
اراده محکمش سست نگشت و در قبول و پذیرش وحى نیرومند بود، پیمان رسالت را حافظ و نگهدار بود، آنچنان در اجراى فرمانت کوشش کرد که شعله فروزان حق را آشکار و راه را براى جاهلان روشن ساخت و دلهایى که در فتنه و گناه فرو رفته بودند به واسطه او هدایت گردیدند. پرچمهاى حق را برافراشت و احکام زنده اسلام را برپا نمود. او امین مورد اعتماد و گنجینه دار مخزن علوم تو و شاهد و گواه در روز رستاخیز و برانگیخته تو براى بیان حقائق و فرستاده تو به سوى خلایق است. پروردگارا در سایه لطفت برایش جاى با وسعتى بگشاى! و از فضل و کرمت چندین برابر پاداشش ده! خداوندا کاخ پر شکوه او را از هر بنائى
برتر، و مقام او را در پیشگاه خود گرامى دار. نورش را کامل گردان و پاداش رسالتش را پذیرش شهادت(و شفاعت) و قبول گفتار او قرار ده. او که داراى منطق عادلانه و طریقى که جداکننده حق از باطل بود. بار خدایا! بین ما و پیغمبرت در جائى که نعمتش جاویدان، زندگیش خوش و آرزوهایش مطلوب، خواسته هاى آن برآمده، در کمال آرامش، در نهایت اطمینان و همراه با مواهب و هدایاى باارزش است، جمع گردان!
این خطبه را عده زیادى نقل کرده اند و در «صحیفه علویه» و در «تذکره» ابن جوزى مذکور است. «ابو على قالى» بغدادى آنرا در کتاب «نوادر الامالى» آورده است.(مستدرک و مدارک نهج البلاغه، صفحه ۲۴۵)
«الخاتم لما سبق و الفاتح لما انغلق: خاتم و پایان دهنده گذشتگان و گشاینده درب مشکلات او بود) مقصود امام(ع) از این جمله این است که پیامبر اسلام خاتم پیامبران و اوست که دربهاى دلها و فکرها را که به وسیله قفلهاى ضلالت و گمراهى بسته شده بود و راه هدایت را مسدود ساخته بود گشود و این مطلب با عبارت دیگرى در خطبه ۱۹۱ آمده است در آنجا که وضع دوران جاهلیت را تشریح مى کند و مى فرماید: «و استغلقت عنى افئدتهم اقفال الرین» و قفلهاى «رین» و گناه درب قلبها و فهم آنها را بسته بود و همان طور که از معنى «انغلق» نیز استفاده می شود، گشودن این دربها و باز کردن آن قفلها با
مشکلات سختى همراه بود و پیامبر با آیات و معجزات خویش آنها را باز کرد.
این جمله به طور صراحت بر خاتمیت پیامبر اسلام(ص) دلالت دارد و این حقیقت از ضروریات اسلام است و در قرآن و روایات فراوانى از آن سخن بمیان آمده و در نهج البلاغه نیز در موارد متعددى به آن اشاره شده است که ما سه قسمت آنرا یادآور مى شویم:
۱ - در خطبه ۱۳۳ آمده است: «فقفى به الرسل و ختم به الوحى: او را بعد از پیامبران فرستاد و به وسیله وى به وحى خاتمه داد».
۲ - و در کلام ۲۳۵ هنگام غسل و تجهیز پیامبر(ص) مى فرماید: «بابى انت و امى یا رسول الله! لقد انقطع بموتک ما لم ینقطع بموتغیرک من النبوة و الانباء و اخبار السماء: پدر و مادرم فدایت اى پیامبر خدا(ص) با مرگ تو چیزى قطع گردید که با مرگ غیر تو قطع نشد،(و آن اینکه) نبوت و اخبار از ناحیه خدا از آسمان با مرگ تو قطع گردید.
۳ - و در خطبه ۱۹۸ در مورد فضیلت اسلام مى خوانیم: «ثم جعله لا انفصام لعروته و لا فک لحلقته و لا انهدام لاساسه و لا زواللدعائمه و لا انقلاع لشجرته و لا انقطاع لمدته: سپس اسلام را طورى قرار داد که دستگیره آن جدا شدنى نیست و حلقه آن انفکاک نخواهد پذیرفت و اساس و ریشه آن منهدم نمى گردد و ارکان و پایه هاى آن زوال نمى پذیرد. درخت آن از ریشه کنده نمى شود و مدت آن تمام شدنى نیست.»
همان طور که ملاحظه مى شود، گفتار امام با صراحت مسئله خاتمیت پیامبر اسلام(ص) و ابدى و جاودانى بودن آئینش را بیان مى کند تا جائى براى گفتگو و ایرادى در این باره باقى نماند.
معنای صلاوت
جزرى در نهایه گفته است: صلوات در لغت به معناى دعا است و عبادت مخصوصه را که شامل دعاست صلوات گفته اند و برخى گفته اند: صلوات در لغت به معناى تعظیم است و عبادت مخصوصه را هم صلوات گفته اند چون در آن تعظیم خداوند است تا آنکه گوید: و اما اینکه گوئیم «اللهم صلى على محمد» معنایش این است که خدایا او را بزرگوار کن در دنیا به وسیله بلند کردن نام او و آشکار کردن دعوت و نگهدارى شریعتش و در آخرت به قبول کردن شفاعت او درباره امتش و دو چندان کردن اجر و پاداشش. فیض در وافى گوید: معناى صلوات بر پیغمبرش(ص) اضافه انواع کرامات و لطائف نعمتهاست بر او و اما صلوات ما و فرشتگان بر او پس آن
درخواست آن کرامت و اضافه آن بر اوست.
مجلسى نیز گوید: مشهور آن است که صلوات از خداى سبحان رحمت است و از فرشتگان استغفار و طلب آمرزش و از بندگان دعاست و در معناى «آل» گفته است: آل پیغمبر(ص) نزد شیعه امامیه عترت طاهره و خاندان معصوم او هستند، و اینکه شهید ثانى آنرا مخصوص به امیرالمؤمنین و فاطمه و حسن و حسین(ع) کرده است وجهى و دلیلى ندارد و اما نزد عامه در این باره اختلاف بسیارى است پس برخى گفته اند: آل پیغمبر(ص) تمامى امت او هستند و برخى گفته اند: عشیره اویند و برخى گفته اند هر که از بنى هاشم و بنى عبدالمطلب که گرفتن زکاة بر آنها حرام است آل پیغمبرند، سپس وجوهى براى اینکه دعا بدون صلوات محجوبست ذکر فرموده
است.
چند حدیثدر مورد فضیلت صلوات
امیرالمومنین(ع) در مورد اهمیت صلوات فرمودند: صلوات فرستادن بر پیامبر(ص) گناهان را از بین مى برد، بهتر از نابود کردن آب آتش را. سلام کردن بر پیامبر(ص) برتر از آزاد کردن چند برده است. دوست داشتن رسول خدا(ص) برتر از فدا کردن جانهاست یا فرمودند: برتر از شمشیر زدن در راه خداست.(ثواب الاعمال، ص ۳۳۱)
امام جعفر صادق(ع) فرمودند: هنگامى که پیامبر(ص) را یاد کردند، زیاد بر او صلوات بفرستید. زیرا همانا کسى که یک بار بر پیامبر(ص) صلوات بفرستد، خداوند در هزار صف از فرشتگان هزار بار بر او صلوات مى فرستد و آفریده اى از آفریدگان خدا باقى نماند، مگر اینکه به خاطر صلوات خدا و صلوات فرشتگانش بر او صلوات مى فرستند و جز نادان مغرور که خدا و رسول از او بیزارند، کسى از این ثواب رو نمى گرداند.(ثواب الاعمال، ص۳۳۱)
همچنین امام جعفر صادق(ع) در حدیثدیگری فرمودند: کسى که در یک روز صد بار بگوید «رب صل على محمد و اهل بیته» خداوند صد حاجت او را بر مى آورد که سى تاى آن مربوط به دنیا و هفتاد تاى آن مربوط به آخرت است.(ثواب الاعمال، ص ۳۴۱)
از امام جعفر صادق(ع) پرسیدند چگونه بر محمد و آل او صلوات بفرستیم فرمود شما مى گوئید: صلوات الله و صلوات ملائکته و انبیائه و رسله و جمیع خلقه على محمد و آل محمد و السلام علیه و علیهم و رحمة الله و برکاته. گفته شد ثواب کسى که به این طریق بگوید چه مى باشد، فرمود: بیرون شدن از گناهان است، به خدا قسم مثل روزى که او را مادر زائیده(ختوم و اذکار، ج ۱، ص ۴۸) و(بحار، ج ۹۴٫ص ۵۵)
امام محمد باقر(ع) فرمودند: هنگامى که در روز جمعه نماز عصر را خواندى، بگو: اللهم صل على محمد و آل محمد الاوصیاء المرضیین بافضل صلواتک و بارک علیهم بافضل برکاتک و السلام علیهم و على ارواحهم و اجسادهم و رحمة الله و برکاته. همانا کسى که پس از نماز عصر این صلوات را بفرستد، خداوند صد هزار حسنه براى او نوشته، صد هزار گناه او را پاک کرده، به واسطه آن صد هزار حاجت او را برآورده نموده صد هزار درجه براى او مى نویسد.(ثواب الاعمال، ص ۸۳ و ۲۳۹)
امام محمد باقر(ع) نیز در این باره می فرمایند: کسى که در رکوع ، سجده و قیامش بگوید اللهم صل على محمد و آل محمد خداوند براى او همانند ثواب رکوع، سجده و قیام را مى نویسد.(ثواب الاعمال، ص ۷۵)