موانع خصوصی سازی باشگاهها چیست؟
همه می دانیم دولت برای تغییر وضع نا مطلوب فوتبال کشور ابزار خصوصی سازی و کاهش تصدی گری را انتخاب نموده و قصد دارد سهم خود را در باشگاه داری کشور از رقم عجیب بیش از نود درصدی تا پایان برنامه ی پنجم به صفر برساند. بدیهی است که در این راه با موانع جدی روبرو خواهد بود و بر اساس تجربه ی خصوصی سازی در کشور مدیران دولتی بزرگترین مانع خصوصی سازی هستند و حال نیز که یک الزام قانونی مانع هزینه کرد آنان در این بخش شده و اشکال مجازی و سوری از خصوصی سازی را همانطور که پیش از این در بخش صنعت اجرا کرده در پیش گیرد.
«تابناک» تمام بزرگان فوتبال ایران در یک مورد اتفاق نظر دارند و آن تایید اظهار نظر اسطوره ی فوتبال ایران و جهان در مراسم معارفه ی وی در باشگاه تازه استقلال یافته ی راه آهن است. که ایمان دارد اگر فوتبال ما قصد پیشرفت دارد باید خصوصی شود.
در این اتفاق نظر یک اختلاف عمل وجود دارد و آن به پیشینه ی خصوصی سازی در ایران برمی گردد که در نهایت به «خودمانی سازی» منجر گردیده است و این تجربه ی تلخ سایه ی شوم خود را به روند جدید خصوصی سازی در فوتبال ایران افکنده است پس باید هشیار بود که با تنظیم راه کار های مناسب برای توسعه ی مشارکت عمومی در جهت افزایش کارایی و بهره وری منابع مادی و انسانی فوتبال موجود کشور قدم برداشت و با چشم داشت به ویژگی های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی ِ یکسره متفاوت ایران با سایر کشور های جهان الگویی مناسب و قابل اجرا برای امر خصوصی سازی فوتبال ایران پیشنهاد کرد. موفقیت در این راه تا اندازه ی
زیادی در گرو شناخت این ویژگی هاست.
دلسوزان فوتبال و ورزش کشور تلاش می کنند این زندگی جدید فوتبال بر پایه ی انگاره ها و تعاریف و مفاهیم صحیح خصوصی سازی بنا نهاده شود در غیر این صورت سرنوشت مختوم آن فساد بیشتر، حاکمیت ضد ارزش ها و تداوم جریان های انحرافی در ورزش و در نهایت افت کمی و کیفی فوتبال کشور را بیش از پیش شاهد خواهیم بود.
در همین اولین تجربه ی خصوصی سازی تیم های فوتبال لیگ برتری پایه های این حرکت به سمت مطلوب گذاشته می شود اگر این تجربه که اولین آجر دیوار خصوصی سازی باشگاه های لیگ برتری است کج گذاشته شود این دیوار تا ثریا کج خواهد رفت.
واگذاری راه آهن تهران ظاهرا بدون حاشیه های زیاد به انجام اولیه رسید و امید است با رعایت اصول و اعتقاد قلبی دست اندرکاران آن تیم به خصوصی سازی واقعی به فرجامی نیک بیانجامد. و اما باشگاه نفت تهران همچنان در پرده عمل می کند. امید است این مجموعه نیز به همان ایمان اسطوره ی فوتبال ایران دست یابند و واقعیت خصوصی سازی را در خود پیاده کنند و از دست به دست کردن این تیم در دولت اجتناب نموده و دومین آجر این دیوار را به درستی بر خشت اول بنهند تا دومین تجربه ی خصوصی سازی نیز در مسیر مطلوب قرار بگیرد.
در این زمینه باید دقت شود که تجدید ساختار و ایجاد دگرگونی در مدیریت و رفتار باشگاه ها از ابزار اصلی خصوصی سازی در فوتبال کشور است. با این شیوه ی اداره که حاشیه ها همواره بر متن می چربد و اخذ تصمیمات اساسی بر پایه ی مصلحت ها استوار است نمی توان آینده ای امیدبخش برای زندگی جدید فوتبال کشور جستجو کرد. باشگاه های تازه استقلال یافته ی لیگ برتری راهی جر آن ندارند که به این واقعیت تن در دهند که خصوصی سازی یک الزام قانونی است و نه دولت تمایل دارد به روند هزینه کردن – آن هم به شیوه ی یارانه ای!! –
در فوتبال حرفه ای ادامه دهد و نه دستگاه های نظارتی اجازه ی ادامه ی این روند را بر می تابند. لذا تا فرصت باقیست بایستی بدون هیچگونه چشمداشتی به منابع دولت با زندگی جدید خو بگیرند هرچند ممکن است شروع سختی را در فصل آتی در پی داشته باشند ولیکن عاقبت خیر عدم وابستگی به منابع دولتی پیروزی های آتی را در کام آنان خوش خواهد کرد و از طرف دیگر از این امتیاز برخوردارند که در میدان پر جنجال خصوصی سازی از سایر رقبای خود پیشی بگیرند که موجبات پیشکسوتی آنان را در عرصه ی رقابت حرفه ای در صنعت فوتبال فراهم خواهد کرد.
علاوه بر این الزام قانونی یک الزام اخلاقی نیز برای باشگاه های خوشنام، شفاف و ارزشی همچون نفت تهران وجود دارد که از سابقه ی خوشنامی خود در فصل گذشته حفاظت کند و برای گذر از این بحران مقطعی، خود را به باتلاق عدم شفافیت نیاندازد.
صنعت رسانه نیز الزام دارد که در این تغییر فرهنگی، اقتصادی، یار دوازدهم باشگاه های کشور باشد. تا این بار ِ پر مسوولیت که بر گردن نسل مدیران فعلی فوتبال کشور سنگینی می کند کج نشود و به مقصد برسد.
همه می دانیم دولت برای تغییر وضع نا مطلوب فوتبال کشور ابزار خصوصی سازی و کاهش تصدی گری را انتخاب نموده و قصد دارد سهم خود را در باشگاه داری کشور از رقم عجیب بیش از نود درصدی تا پایان برنامه ی پنجم به صفر برساند. بدیهی است که در این راه با موانع جدی روبرو خواهد بود و بر اساس تجربه ی خصوصی سازی در کشور مدیران دولتی بزرگترین مانع خصوصی سازی هستند و حال نیز که یک الزام قانونی مانع هزینه کرد آنان در این بخش شده و اشکال مجازی و سوری از خصوصی سازی را همانطور که پیش از این در بخش صنعت اجرا کرده در پیش گیرد.
این مشکل گذشته از همه ی زیان های اقتصادی آن بی گمان بر روابط دولت – ملت نیز اثر گذار است و خدایی ناکرده موجبات بی اعتمادی مردم را به شعار خصوصی سازی واقعی در کشور فراهم می نماید. حساسیت بیشتر این موضوع وقتی است که یکی از ضعیف ترین و حساس ترین اقشار جامعه یعنی جوانان ناظرین باهوش این ماجرا هستند.
سخن آخر اینکه به تایید بزرگان فوتبال حرفه ای کشور ایمان داریم که پیشرفت فوتبال ایران از راه پر چالش خصوصی سازی می گذرد و صرفه و صلاح کشور در عمل واقعی به الزامات قانون برنامه است و دوران باشگاه داری دولتی در اقتصاد ورزش امروز ایران پایان یافته . چرا که این میدان سخت رقابتی است و دیگر از حمایت های دولت بدون پاسخگویی خبری نیست.