در سکوت نسبی بازار نقلوانتقالات، یک موج آرام اما پرقدرت در فوتبال ایران در حال شکلگیری است؛ موج ازبکی. از پرسپولیس و استقلال گرفته تا تراکتور و فولاد، نام بازیکنان ازبکستانی بیش از هر زمان دیگری در فهرست تیمهای لیگ برتری دیده میشود؛ اتفاقی که حالا دیگر نمیتوان آن را تصادفی یا مقطعی دانست، بهویژه در سالی که فوتبال ایران قرار است در جام جهانی حاضر شود.
روزنامه گل با تیتر معنادار «ازبکبازار» بهصراحت از هجوم بازیکنان ازبکستانی به فوتبال ایران نوشته و این روند را یکی از مهمترین اتفاقات نقلوانتقالاتی فصل دانسته است. نگاهی به ترکیب تیمهای مدعی لیگ برتر نشان میدهد این تحلیل چندان هم بیراه نیست.
استقلال در حال حاضر دو مهره مهم ازبکستانی در ترکیب خود دارد؛ جلالالدین ماشاریپوف که نقش پررنگی در فاز تهاجمی آبیها ایفا میکند و رستم آشورماتوف که یکی از ستونهای خط دفاعی این تیم به حساب میآید. در تراکتور، اودیلجان خامروبکوف خیلی زود به مهرهای کلیدی در خط میانی تبدیل شد و فولاد هم در ابتدای فصل از یوسوپوف بهره میبرد. در پرسپولیس نیز اوستون اورونوف با نمایشهای درخشانش رضایت کامل کادر فنی و هواداران را جلب کرده است.
اما موج ازبکی پرسپولیس به همینجا ختم نمیشود. باشگاه پرسپولیس تأیید کرده که ایگور سرگیف، مهاجم تیم ملی ازبکستان، روز گذشته وارد تهران شده تا قرارداد خود را نهایی کند. سرگیف پس از پایان همکاری با پاختاکور، بهعنوان بازیکن آزاد از نیمفصل دوم پیراهن سرخ را به تن خواهد کرد تا یکی از بزرگترین نقاط ضعف تیم، یعنی کمبود مهاجم نوک، تا حدی برطرف شود. همزمان با این انتقال، مدیران باشگاه مذاکرات مثبتی با خواجهاکبر علیجانوف، مدافع راست ملیپوش ازبکستان، داشتهاند و اگر اتفاق خاصی رخ ندهد، او هم بهزودی پرسپولیسی خواهد شد. در این صورت، تعداد بازیکنان ازبک پرسپولیس در کنار اورونوف به سه نفر میرسد.
سؤال اصلی اما اینجاست: چرا ازبکها اینقدر در فوتبال ایران پررنگ شدهاند؟ بسیاری معتقدند پاسخ را باید در مسائل مالی جستوجو کرد. در بازاری بیحسابوکتاب مثل لیگ برتر ایران، جایی که ارقام کلان بدون شفافیت جابهجا میشود، بازیکنان ازبکستانی با دسترسی آسانتر و قیمت منطقیتر نسبت به گزینههای آفریقایی یا اروپایی پا به سن گذاشته، تبدیل به گزینهای جذاب شدهاند. در این میان، نقش چند ایجنت خاص که ارتباط گستردهای با بازار ازبکستان دارند، پررنگ است؛ ایجنتهایی که با هدایت این موج، سودهای قابل توجهی به جیب میزنند.
در نهایت، موج ازبکی فوتبال ایران اگرچه از نظر فنی تا اینجا موفق و قابل دفاع بوده، اما بدون مدیریت و نظارت دقیق میتواند به همان اندازه که فرصتساز است، حاشیهساز هم باشد؛ موضوعی که در سال منتهی به جام جهانی، اهمیتش دوچندان میشود.