توجه به ۴ آسیب در اقتصادمقاومتی
دبیر سابق ستاد هدفمندی یارانهها به تشریح نقاط ضعف و قوت اقتصاد در رویکرد به اقتصاد مقاومتی پرداخت و گفت: آنچه در پس سیاستهای ابلاغی نهفته استقلال سیاسی و اقتصادی کشور و برخورداری از اعتماد به نفس در مواجهه با تحریمهاست.
به گزارش افکارنیوز، محمدرضا فرزین اظهار داشت: آنچه در محورهای ابلاغی مقام معظم رهبری برای اقتصاد مقاومتی تعریف شده، اقتصادی پویای متکی به ظرفیتهای درونی اقتصاد ایران است که به دنبال ایجاد یک هویت مستقل از الگوهای متداول اقتصادی است و متناسب با دوره تکامل اهداف انقلاب اسلامی تعریف شده است.
وی در خصوص مشخصههای سیاست کلان ابلاغی اظهار داشت: سیاستهای ابلاغی اولا پویا و پیشرفت محور است، دوم توجه به عدالت دارد، سوم پیشتازی در اقتصاد دانشبنیان را مبتنی بر استراتژی صنعتی کشور در اولویت قرار داده است، چهارم در سیاستهای اعلامی حضور عملی در خارج و افزایش صادرات مورد توجه قرار گرفته است.
دبیر سابق ستاد هدفمندی یارانهها خاطرنشان کرد: نکته بعد در محورهای ابلاغی اقتصاد مقاومتی، امنیت غذا و دارو است، در این سیاستها همچنین مقام معظم رهبری بار دیگر کاهش وابستگی به نفت را مورد تاکید قرار داده است.
فرزین افزود: سرانجام این که آنچه پس تمام سیاستها آنچه نهفته است، استقلال سیاسی و اقتصادی کشور و برخورداری از اعتماد به نفس لازم در مواجهه با تحریمهاست.
وی گفت: به نظرم این سیاستها میتواند مبنای مطالعات اقتصادی و سیاسی قرار گیرد و بسته مناسبی برای برنامههای میانمدت و بلندمدت باشد.
فرزین افزود: مواجهه با تحریم و تهدیدهای آن نشان داد برای استقلال سیاسی نیازمند استقلال اقتصادی هستیم، لذا در حوزه تولید دانش اقتصادی و سیاستگذاری باید از راهبردها و سیاستهایی بهره جوییم که در پس تمام آنها سیاستهای ابلاغی اقتصاد مقاومتی باشد، ما در این فرایند ضمن شناخت دقیق نقاط قوت باید تلاش کنیم نقاط ضعف را اصلاح کنیم.
وی تشدید تحریمها در سالهای اخیر و بالاخص در سال ۱۳۹۱ را مورد اشاره قرار داد و افزود: این تحریمها به خوبی توانست نقاط ضعف کشور را در عرصه سیاست آشکار کند.
فرزین یادآور شد: ما در حوزه توسعه انسانی هم اکنون از رتبه خوبی برخورداریم، آخرین مطالعات رتبه ایران در حوزه توسعه انسانی را ۷۶ اعلام میکند، در تولید دانش رتبه ۸ دنیا و در منطقه اول هستیم، در حوزه مطالعه سلولهای بنیادی در منطقه رتبه اول را داریم، در میکروالکترونیک رتبه ۲۰ و در بیوتکنولوژی دارای رتبه ۱۴ هستیم.
دبیر سابق ستاد هدفمندی یارانهها با بیان اینکه در حوزه تولید و دانش وضعیت خوبی داریم، افزود: نکته دیگر بحثتجارت است. بدین معنا که در سالهای اخیر رشد بسیار خوبی در صادرات غیر نفتی داشتهایم، صادرات غیر نفتی ما در حال حاضر میتواند بخش عمدهای از نیازهای ارزی و واردات را تأمین کند و این مسئلهای بود که سالها برایمان آرزو بود.
فرزین اظهار داشت: اما در سال ۹۰ و ۹۱ معادل ۷۷ درصد واردات به صادرات غیر نفتی دست پیدا کردیم. همچنین صادرات خدمات فنی و مهندسی هم رشد بسیار خوبی داشته است.
معاون وزیر اقتصاد در دولت محمود احمدینژاد اضافه کرد: نکته دیگر منابع بسیار خوبی است که در حوزه انرژی، معادن برخورداریم و اقلیم کشور نیز پتانسیل بسیار خوبی برای توسعه صنعت گردشگری بوجود آورده است.
فرزین افزود: علاوه بر اینها طی سالهای گذشته از زیرساختهای خوبی مانند برق، گاز و مخابرات … برخوردار شدیم که نشان میدهد از نقاط قوت خوبی در اقتصاد برخورداریم.
وی در عین حال توجه به نقاط ضعف اقتصاد را ضروری دانست و گفت: سال ۹۱ نقاط ضعف ما در اقتصاد کشور مشخص شد که لازم است در اقتصاد مقاومتی به آن توجه کرد.
مدیرعامل سابق صندوق توسعه ملی افزود: یکی از مهمترین آسیبها در عرصه مدیریت انتظارات عاملین اقتصادی است که باید برای آن چارهاندیشی کرد.
فرزین توضیح داد: در شرایطی که کلیه فعالان اقتصادی و مصرفکنندگان اعتمادشان سلب و دچار نگرانی میشوند، استفاده از هر سیاست اقتصادی ممکن است نتایج معکوس داشته باشد. در این مواقع نهادهای مدنی، علمی، صنفی و تخصصی میتوانند نقش مثبت خوبی را ایفا کند.
فرزین نقطه ضعف دوم را اهمیت برخورداری کشور از نظام اطلاعات اقتصاد یکپارچه کلیه فعالان اقتصادی اعم از تجار، سرمایهگذاران، تولیدکنندگان و سایر فعالان اقتصادی دانست و اظهار داشت: امروزه مهمترین ابزار برای مدیریت اقتصادی دولت دارا بودن اطلاعات دقیق از کلیه رفتارهای عاملان اقتصادی است.
وی ادامه داد: اطلاعات اقتصادی هیچ فرد و نهادی برای دولت محرمانه نیست. محرمانه بودن اطلاعات اقتصادی افراد برای افراد یا سازمان بنگاههای برای سازمان بنگاه دیگر است، بدون داشتن این اطلاعات تمامی سیاستهای مالیاتی، صنعتی، منطقهای و حمایتی ابتر خواهد بود.
وی ادامه داد: سوم اهمیت حضور یک دولت کارآمد و مقتدر در اقتصاد است که در عرصه سیاستگذاری به خوبی عمل میکند.
این اقتصاددان تاکید کرد: دولت در رشد اقتصادی نقش مهمی دارد و کاهش بودجه عمرانی دولت میتواند اثرات عمیقی بر کلیه متغیرهای کشور داشته باشد، حال این توفیق اجباری با کاهش درآمدهای نفتی نصیب کشور شده است، ما هزینه آن را پرداختهایم و باید به دنبال منابع پایدار و مطمئنتری برای دولت باشیم.
وی گفت: ایران بزرگ برای سدههای طولانی با مالیات و بدون نفت اداره شده، کشور ثروتمندی نیز بوده است و سطح رفاه ایرانیان نیز کمتر از بسیاری از کشورهای پیشرفته کنونی نبوده است.
فرزین ادامه داد: یکی از دیگر نقاط ضعف ما که در اقتصاد مقاومتی اهمیت بسیاری دارد این است که حضور اقتصادی کشو را در منطقه متناسب با حضور سیاسی کنیم. ما در منطقه حضور سیاسی قوی داریم، ولی حضور اقتصادی مان به این اندازه نیست.
به گفته این استاد اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی اقتصاد مقاومتی یک سیاست بسته نیست بلکه یک سیاست باز است و مستلزم این است که با سایر کشورها ارتباط مستمری داشته باشیم. معمولا حضور سیاسی منجر به منافع مشترکی میشود که با سیاستهای تحریم به راحتی آسیبپذیر نخواهد بود.
وی توضیح داد: میتوانیم طرحهای مشترکی با کشورهای همسایه داشته باشیم و همکاری در حوزههای انرژی، گردشگری، سد و نیروگاهسازی را بر این اساس توسعه دهیم.
به اعتقاد فرزین در این راستا میتوان با تکیه بر منابع صندوق توسعه ملی طرحهای مشترک را با کشورهای همسایه تعریف کرد، همچنین توسعه ترتیبات منطقهای تجاری مانند ایجاد بازارهای مشترک راهگشا خواهد بود.