به گزارش افکارنیوز،

حمیدرضا آصفی که 8 سال سخنگوی دستگاه دیپلماسی کشور بود و سابقه تصدی سفارتخانه‌های کشورمان در فرانسه و امارات متحده عربی را در پرونده کاری خود دارد پاسخگوی سوالات ما درباره اقدامات ترامپ علیه ایران، روابط کشورمان و عربستان سعودی بود.

سخنگوی سابق وزارت امور خارجه معتقد است که سیاست تهاجمی دونالد ترامپ الزاما موفق نخواهد بود و اروپایی‌ها نباید با هزینه ایران، آمریکا در برجام نگه دارند.

دیپلمات کهنه کار کشورمان می‌گوید: تنش ایران با عربستان، منطقه‌ای است و با توجه به روندی که ولیعهد جوان ریاض در پیش گرفته به نظر نمی‌رسد رابطه تهران -ریاض بدون تغییر رویکرد سعودی‌ها در سال آتی بهبود یابد.

در ادامه گفت‌وگو با حمیدرضا آصفی را می‌خوانید.

 آیا تغییرات در کابینه دولت دونالد ترامپ موجب تهاجمی‌تر شدن سیاست‌های واشنگتن در عرصه بین المللی خواهد شد؟

با روی کار آمدن افراد محافظه کار در دولت آمریکا رفتار این کشور تهاجمی‌تر خواهد شد. 

انتصاب مایک پمپئو به سمت وزیر خارجه نشان از دیدگاه ضد ایرانی  ترامپ دارد، زیرا پمپئو دارای دیدگاه‌های ضد ایرانی است در حالی که تیلرسون در زمینه‌های مختلف به خصوص مسئله کره شمالی و ایران با ترامپ مشکل جدی داشت.

شایعاتی بود مبنی بر اینکه ممکن است دبیر شورای عالی امنیت ملی آمریکا نیز تغییر کند که البته تکذیب شد و گزینه‌هایی که مطرح شده بودند بسیار تندروتر از پمپئو بودند.

اینکه پمپئو افرادش را در وزارت خارجه چگونه خواهد چید دارای اهمیت است، به نظر می‌رسد وی افراد افراطی و تندرویی را جایگزین کند، بنابراین می‌توان این فرض را مطرح کرد که کابینه ترامپ تهاجمی‌تر شده است اما این به این معنا نیست که موفق خواهد شد.

 آیا فراهم شدن زمینه گفت‌وگو میان پیونگ یانگ و واشنگتن به معنای فشار بیشتر بر ایران و خروج حتمی ترامپ از برجام است؟

برخی اعتقاد دارند مذاکره آمریکا با کره شمالی چیزی در برنخواهد داشت و حتی  می‌تواند درگیری‌ها میان دو کشور را افزایش دهد.

این گمانه زنی وجود دارد که مذاکره نه تنها موجب کاهش تنش می‌شود بلکه باعث افزایش درگیری در روابط دو کشور خواهد شد که برخی حتی کلمه جنگ را نیز در رابطه با ‌آن به کار برده‌اند.

 

از طرف دیگر اگرچه  برخی اعتقاد دارند این مذاکرات می‌تواند فضایی را برای گفتگو فراهم کند، اما نکته مهم این است که آمریکا در یک تناقض راهبردی قرار گرفته است.

   ترامپ به دنبال تضعیف برجام است که این امر موجب می‌شود کره‌ای‌ها به آمریکا نتوانند اعتماد کنند و این مسئله‌ای است که آمریکا‌یی‌ها باید آن را روشن کنند. مذاکراتی که واشنگتن با پیونگ یانگ دارد پس از 12 می است و  ترامپ باید در این مهلت مشخص اعلام کند بالاخره با برجام چه خواهد کرد. 

دونالد  ترامپ اگر اعلام کند که در برجام نخواهد ماند مذاکره با کره برای وی سخت‌تر خواهد شد، بنابراین رئیس جمهور آمریکا  اگر می‌خواهد مذاکرات آسان‌تری را با پیونگ یانگ داشته باشد باید برجام را حفظ کند.

واشنگتن نمی‌تواند اعلام کند که می‌خواهد از برجام خارج شود و این انتظار را داشته باشد که در مذاکره با کره شمالی  به توافق برسد بنابراین آمریکا در یک شرایط دشوار قرار گرفته و ترامپ در یک تناقض جدی تصمیم‌گیری خواهد کرد و باید منتظر باشیم که در  20 اردیبهشت جمع بندی نهایی وی در مورد برجام چه خواهد بود. 

آیا تلاش اروپایی‌ها برای حفظ برجام به قیمت مذاکره در مورد برنامه موشکی و نفوذ منطقه ای ایران به فرجام خواهد رسید؟

اروپایی‌ها ماه‌هاست در این زمینه تلاش می‌کنند و یک کارگروهی را ایجاد کرده‌ بودند تا با آمریکایی‌ها وارد مذاکره شوند، این در حالی است که مقامات اروپایی پیش از این تشکیل چنین کارگروهی را رد کرده بودند اما در زمان کنونی  معلوم شده است که چنین کارگروهی وجود داشته است.

اروپایی‌ها با تشکیل چنین کارگروهی به دنبال مذاکره با آمریکایی‌ها هستند، زیرا در شرایط کنونی ترامپ و تیم وی اعلام کردند تمرکزشان ابتدا بر روی اروپایی‌ها است به دلیل اینکه مطمئن هستند نمی‌توانند چین و روسیه را با خود همراه کنند.

کشورهای اروپایی‌ها به هر ترتیبی تلاش می‌کنند برجام را حفظ کنند زیرا می‌دانند اگر برجام از هم فرو بپاشد هزینه سنگینی برای اروپا و آمریکا دارد.

مهمترین هزینه فروپاشی برجام اعتبار است یعنی اروپا و آمریکا اعتبارشان در صحنه بین المللی از دست می رود اما به نظر می‌رسد دونالد  ترامپ فکر دیگری در ذهن دارد و شاید چندان نسبت به چنین مواردی مانند اعتماد و اعتبار اعتقاد نداشته باشد در حالی که اروپا به چنین مسائلی توجه ویژه‌ای دارد.

من فکر می‌کنم اروپا و آمریکا باید به این مسئله توجه کنند و به بحران خودساخته گرفتار نشوند، این یک نکته کلیدی است اما اینکه اروپا چقدر می‌تواند آمریکا را با خود همراه کند بستگی دارد به تحریم‌های جدیدی است که می‌خواهند علیه ایران وضع کنند.

اروپایی ها  اعلام کردند می‌خواهند تحریم‌هایی را وضع کنند که به برجام خدشه‌ای وارد نشود یعنی نقض برجام نباشد، اما از طرف دیگر موضوع فعالیت‌های موشکی و نفوذ منطقه ای ایران  را مطرح کردند که ممکن است موضوعات دیگری را نیز به آن بیفزاید.

در این میان بستگی دارد گستره خواست اروپایی‌ها تا چه حد باشد و چطور می‌توانند ترامپ را قانع کنند که با توجه به وجود چنین محدودیت‌هایی او  را در برجام حفظ کنند، برای مثال ترامپ خواسته  است مدت زمان  محدودیت فعالیت‌های هسته‌ای ایران  طولانی‌تر شود و یا به سایت‌های نظامی ایران دسترسی داشته باشند. با توجه به اینکه بیشتر موضوعاتی که ترامپ مطرح کرده مربوط به مسائل هسته‌ای بوده اما اروپایی‌ها  تلاش می‌کنند موضوعات غیرهسته‌ای را جایگزین درخواست‌های هسته‌ای آمریکا کنند.

باید دید دو دیدگاه متفاوت اروپا و آمریکا تا چه حد به هم نزدیک خواهد شد و آیا ترامپ می‌پذیرد این بار هم تحریم‌ها را ویو کند و یا نه، البته اروپایی‌ها علاقه مند هستند آمریکا را نسبت به طرح‌هایی که ارائه می‌دهند، مجاب و واشنگتن را ملزم به پایبندی در برجام کنند. اما روشی که اروپا در پیش گرفته است، راهکار درستی نیست به این معنا که  برای حفظ برجام امتیازدهی مکرر از کیسه ایران قابل قبول نیست.

تحریم ایران به بهانه حفظ آمریکا در برجام راهبرد مناسبی نیست و اگر اروپا یک مقدار فکر کند آسان‌ترین،کم هزینه‌ترین و ساده‌ترین راه، پایبندی به مفاد اصلی برجام است، اما بستگی دارد تا یک ماه دیگر چقدر کار جلو برود و کشورهای اروپایی در چه حوزه‌هایی تحریم‌ را انجام دهند.

خبر رویترز درباره تحریم ایران از طرف اروپا برای نگه داشتن آمریکا در برجام در حالی منتشر شد که هیچ کشور اروپایی آن را تکذیب نکرد. بعد از کمیسیون برجام اعلام شد گفتگوهای خوبی  میان مذاکره کنندگان  وجود داشته و  پیشرفت‌های خوبی به دست آمده است، اما نماینده اروپا  در جمله‌ای دیگر اضافه کرد اگر خواست ما تامین شود در برجام باقی خواهیم ماند یعنی ماندن اروپا در برجام  را مشروط کرد و رفتنش را نیز قطعی نکرد که این نشان می‌دهد مذاکرات آنها در پشت درهای بسته به یک نقاط متوازنی رسیده است.

مواضع رسمی مسئولان جمهوری اسلامی ایران قاطع و روشن بوده و برخورد ایران با چنین رفتارهایی خوب بوده است و این قاطعیت را در سفر وزیر خارجه فرانسه به کشورمان دیدیم. به هر حال باید صبر کرد و دید در یک ماه آینده چه تحولاتی رخ خواهد داد.

با توجه به سیاست‌های تهاجمی عربستان در منطقه آینده رابطه تهران-ریاض را چگونه پیش بینی می‌کنید؟

تنشی که بین ما و عربستان به وجود آمده بیشتر تنش منطقه‌ای است و دو جانبه نیست. عربستان در بخش‌هایی از منطقه شکست خورده و احساس می‌کند این شکست‌ها از جانب ایران بوده در حالی که ناکامی آنها ناشی از سیاست‌های غلطشان بوده است.

تصور می‌شود برای اینکه از تنش خارج شویم سعودی‌ها باید سیاست‌های خود را تغییر دهند زیرا ما اقدام خاصی را انجام نداده‌ایم که مجبور به تغییر سیاست‌هایمان شویم.

اینکه  در سال 97 فضا بین تهران و ریاض بهتر شود یا نه، به تحولاتی که در منطقه رخ می‌دهد و پول‌هایی که سعودی‌ها برای کسب حمایت آمریکا خرج می‌کنند، بستگی دارد زیرا در شرایط کنونی مثلث آمریکا، سعودی و رژیم صهیونیستی فعال‌تر از هر زمان دیگری خود را نشان می‌دهد.

تصور من این است که در سال آینده این مثلث پررنگ‌تر خواهد شد و من فکر نمی‌کنم در سال آینده فضای رابطه ما با سعودی از این حالت به سمت بهتری حرکت کند، مگر اینکه واقعا در عرصه بین المللی سعودی‌ها متوجه شوند چاره‌ای ندارند جز اینکه سیاست‌های خود را تغییر دهند.

رفتار ولیعهد سعودی نشان می‌دهد تاریخ منطقه را به خوبی نمی‌داند و نسبت به سیاست خام و ناپخته است و این سیاست‌ها جز اینکه عربستان را در آینده دچار مشکل کند، نتیجه‌ دیگری در پی ندارد.