ایران هنوز در بازی است؛ تساوی با مصر، صعود را به اما و اگر کشاند

همزمان با تساوی ایران برابر مصر، بلژیک در ونکوور با نتیجه ۵ بر یک نیوزیلند را شکست داد و با پنج امتیاز و تفاضل گل بهتر نسبت به مصر، صدرنشین گروه شد. مصر هم با پنج امتیاز در رتبه دوم قرار گرفت و صعود کرد. ایران با سه امتیاز سوم شد و نیوزیلند با یک امتیاز در قعر جدول ایستاد. حالا تیم ملی باید منتظر نتایج گروه‌های باقی‌مانده بماند تا مشخص شود در جمع هشت تیم برتر سوم قرار می‌گیرد یا نه. 

فرمت جدید جام جهانی باعث شده تیم‌های سوم هم شانس صعود داشته باشند. در این دوره، دو تیم اول هر گروه به صورت مستقیم به مرحله یک‌شانزدهم نهایی می‌رسند و هشت تیم برتر سوم از میان ۱۲ گروه هم به آنها اضافه می‌شوند. معیار رتبه‌بندی تیم‌های سوم، ابتدا امتیاز، سپس تفاضل گل، گل زده، امتیاز انضباطی و در نهایت رنکینگ فیفاست.

در جدول فعلی تیم‌های سوم، ایران با سه بازی، سه امتیاز و تفاضل گل صفر، در رتبه ششم قرار دارد. سوئد، اکوادور، بوسنی‌وهرزگوین و پاراگوئه با چهار امتیاز بالاتر از ایران هستند و سنگال هم با سه امتیاز و تفاضل گل مثبت ۲، رتبه پنجم را گرفته است. پایین‌تر از ایران، کرواسی با سه امتیاز و تفاضل منفی یک، کره‌جنوبی با سه امتیاز و تفاضل منفی یک، الجزایر با سه امتیاز و تفاضل منفی ۲، اسکاتلند با سه امتیاز و تفاضل منفی ۳، اروگوئه با دو امتیاز و کنگو با یک امتیاز قرار دارند.

معادله اصلی برای ایران این است: از بین تیم‌های سوم گروه‌های J، K و L، حداکثر دو تیم می‌توانند بالاتر از ایران قرار بگیرند. اگر سه تیم از این سه گروه از ایران عبور کنند، تیم ملی از رتبه ششم به رتبه نهم جدول تیم‌های سوم سقوط می‌کند و حذف می‌شود. اگر دو تیم یا کمتر از ایران عبور کنند، تیم ملی در جمع هشت تیم برتر سوم می‌ماند و صعود خواهد کرد.

در گروه J، نگاه ایران به بازی اتریش و الجزایر است. هر دو تیم سه امتیازی هستند و اتریش به دلیل تفاضل گل بهتر در رتبه دوم قرار دارد. اگر این مسابقه مساوی شود، الجزایر چهار امتیازی می‌شود و به عنوان تیم سوم بالاتر از ایران قرار می‌گیرد. اما اگر یکی از دو تیم برنده شود، تیم بازنده با سه امتیاز و تفاضل گل منفی، سوم خواهد شد و پایین‌تر از ایران می‌ایستد. 

در گروه K، وضعیت به بازی کنگو و ازبکستان بستگی دارد. کنگو با یک امتیاز وارد بازی آخر می‌شود و اگر ازبکستان را ببرد، چهار امتیازی خواهد شد و بالاتر از ایران قرار می‌گیرد. اگر کنگو نبرد، تیم سوم این گروه پایین‌تر از ایران می‌ماند. تنها استثنا این است که ازبکستان که بعد از دو شکست، تفاضل گل منفی ۷ دارد، ازبکستان باید کنگو را با اختلاف بسیار سنگین شکست بدهد. برد هفت‌گله یا بیشتر ازبکستان می‌تواند این تیم را از نظر تفاضل و گل زده بالاتر از ایران ببرد، اما هر نتیجه‌ای پایین‌تر از این، ایران را بالاتر از تیم سوم گروه K نگه می‌دارد که غیرممکن است.

در گروه L، بازی کرواسی و غنا برای ایران اهمیت مستقیم دارد. کرواسی اکنون با سه امتیاز و تفاضل منفی یک، پایین‌تر از ایران قرار دارد. اگر غنا کرواسی را شکست بدهد، کرواسی با همان سه امتیاز و تفاضل بدتر در رتبه سوم می‌ماند و پایین‌تر از ایران خواهد بود. اما اگر کرواسی از غنا امتیاز بگیرد، یعنی مساوی کند یا برنده شود، بالاتر از ایران قرار می‌گیرد. 

پس مسیر صعود ایران با وجود تساوی برابر مصر هنوز کاملاً زنده است. تیم ملی اگر یکی از این سه اتفاق را ببیند، راهی مرحله یک‌شانزدهم نهایی می‌شود: 

* اتریش و الجزایر مساوی نکنند و بازی آنها حتماً برنده داشته باشد

* کنگو ازبکستان را نبرد و ازبکستان هم بردی با اختلاف هفت گل یا بیشتر نداشته باشد

* غنا کرواسی را شکست بدهد

- اگر فقط یکی از این سه حالت رخ بدهد، ایران راهی دور بعد می‌شود.

سناریوی حذف ایران هم روشن است و باید سه اتفاق همزمان رخ بدهد: 

* اتریش و الجزایر مساوی کنند

* کنگو ازبکستان را ببرد یا ازبکستان بردی هفت‌گله و عجیب به دست بیاورد

*غنا نتواند کرواسی را شکست دهد

برای حذف ایران، باید سه حالت زیر همگی اتفاق بیفتند و در آن صورت سه تیم سوم دیگر بالاتر از ایران قرار می‌گیرند و تیم ملی از رتبه ششم فعلی به رتبه نهم سقوط کرده و با جام جهانی خداحافظی خواهد کرد.

به بیان ساده، ایران فعلاً روی لبه صعود ایستاده است، اما هنوز داخل منطقه صعود قرار دارد. تیم ملی برد را در سیاتل از دست داد، گل دیرهنگامش با VAR برگشت و حالا سرنوشت تاریخی‌اش به چند مسابقه دیگر گره خورده است. با این حال، یک نتیجه مطلوب در یکی از سه گروه باقی‌مانده کافی است تا تساوی مقابل مصر، ایران را برای نخستین بار به مرحله حذفی جام جهانی برساند.