دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با کماهمیت جلوه دادن احتمال آغاز مذاکرات قریبالوقوع با ایران، مدعی شد تا زمانی که تهران برای «گفتوگویی معنادار» آماده نباشد، واشنگتن انگیزهای برای بازگشت به میز مذاکره ندارد.
ترامپ که در دیدار با رئیسجمهور لبنان در کاخ سفید سخن میگفت، مدعی شد ایران خواهان مذاکره است، اما آمریکا فعلا قصدی برای ورود به چنین گفتوگوهایی ندارد و عملیات نظامی خود را ادامه خواهد داد.
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که درگیریهای نظامی میان ایران و آمریکا وارد دهمین روز شده و همزمان تلاشهای دیپلماتیک برای برقراری آتشبس یا احیای مذاکرات همچنان ادامه دارد.
در همین حال، ترامپ با اشاره به هشدارهای اخیر انصارالله یمن درباره محاصره دریایی، تهدید کرد اگر این گروه مسیرهای کشتیرانی در دریای سرخ را مختل کند، آمریکا واکنش نشان خواهد داد؛ هرچند جزئیاتی از نوع این پاسخ ارائه نکرد.
در مقابل، ایران ادعای واشنگتن درباره تمایل تهران به برگزاری مذاکرات جدید را رد کرده است. با این حال، برخی میانجیها از جمله قطر و پاکستان همچنان در تلاشاند زمینه کاهش تنشها و بازگشت دو طرف به شرایط پیش از تشدید درگیریها را فراهم کنند.
همزمان، سفر اسکندر مؤمنی، وزیر کشور ایران، به پاکستان نیز در همین چارچوب ارزیابی میشود، هرچند تاکنون گزارشی از پیشرفت ملموس در روند میانجیگری منتشر نشده است.
در همین راستا، یک مقام آمریکایی نیز اعلام کرد رئیسجمهور آمریکا در حال حاضر تمرکز خود را بر پاسخ به حملات ایران علیه کشتیها در تنگه هرمز گذاشته و عملیات نظامی تا زمان اتخاذ تصمیمی جدید از سوی ترامپ ادامه خواهد یافت. با این حال، به گفته این مقام، مسیر دیپلماسی همچنان بسته نشده است.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران نیز تأکید کرد جمهوری اسلامی دیپلماسی را کنار نگذاشته، اما تحت فشار حملات نظامی حاضر به بازگشت به میز مذاکره نخواهد شد. وی همچنین با اشاره به اهمیت راهبردی تنگه هرمز، آن را یکی از ابزارهای مهم ایران در معادلات منطقهای و بینالمللی دانست.
در عرصه میدانی نیز تنشها همچنان ادامه دارد. فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) از حمله به مراکز فرماندهی، سامانههای پدافندی و سکوهای پرتاب موشک ایران خبر داد. در مقابل، ایران نیز اهدافی را در کویت و اردن هدف قرار داد.
همزمان، نیروی دریایی انگلیس اعلام کرد دو کشتی در نزدیکی تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفتهاند و تردد تجاری از این آبراه راهبردی به پایینترین سطح خود در سه هفته اخیر رسیده است.
بازار انرژی نیز از این تحولات بیتأثیر نمانده و قیمت نفت برنت پس از رشد حدود ۲۰ درصدی در ماه ژوئیه، همچنان در محدوده ۹۰ دلار برای هر بشکه نوسان میکند.
از سوی دیگر، انصارالله یمن اعلام کرده است محاصره دریایی علیه عربستان را آغاز خواهد کرد؛ اقدامی که میتواند صادرات نفت این کشور از مسیر دریای سرخ را با چالش جدی مواجه کند. گزارشها حاکی است این گروه در پیامی به شرکتهای کشتیرانی نسبت به پهلو گرفتن کشتیها در بنادر عربستان هشدار داده است.
ترامپ در واکنش به این تهدیدها بار دیگر تأکید کرد آمریکا در صورت اخلال در آزادی کشتیرانی وارد عمل خواهد شد.
ائتلاف تحت رهبری عربستان نیز از اتخاذ تدابیر امنیتی برای حفاظت از کشتیها خبر داده و وزارت خارجه سعودی اعلام کرده است ریاض همه اقدامات لازم را مطابق قوانین بینالمللی برای تأمین امنیت خطوط دریایی انجام خواهد داد.
