خبرگزاری آسوشیتدپرس آمریکا در گزارشی نوشته است که دولت آمریکا معتقد است که عمان در جریان مذاکرات با ایران در مورد تنگه هرمز، امتیازات زیادی به تهران داده است.
بر اساس این گزارشها، ایران و عمان در حال نهاییسازی توافقی برای مدیریت تردد کشتیها در تنگه هرمز هستند.
ایران در تاریخ 27 مرداد اعلام کرد که بر سر یک نقشه جدید برای مسیرهای عبوری به توافق رسیده و در حال آمادهسازی بیانیهای مشترک در این زمینه است.
بر اساس جزئیات فاششده، این توافق شامل ورود کشتیها از مسیری نزدیک به ایران و خروج از مسیری نزدیک به عمان است و در دوره موقت، کشتیها بدون پرداخت هزینه تردد میکنند.
منابع آگاه به آسوشیتدپرس گفتهاند که دولت آمریکا با بخشهایی از این توافق مخالف است.
آمریکا با توافقی که به ایران و عمان اجازه میدهد بهطور مشترک بر ورود و خروج از تنگه هرمز نظارت داشته باشند، مخالف است.
نگرانی اصلی واشنگتن این است که چنین توافقی میتواند نقش و نفوذ ایران بر این آبراه حیاتی را مشروعیت ببخشد و بهطور رسمی کنترل ایران را بر آن تثبیت کند.
آمریکا حتی با طرح عمان برای دریافت عوارض داوطلبانه از کشتیها برای خدمات امنیتی و زیستمحیطی نیز مخالف است و معتقد است نباید هیچ هزینهای از سوی ایران برای تردد در این آبراه بینالمللی دریافت شود.
دولت ترامپ معتقد است که عمان در مذاکرات با ایران به اندازه کافی سختگیر نبوده و موضعی قاطع اتخاذ نکرده است.
نارضایتی دولت آمریکا به بیان موضع رسمی محدود نشد. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز سه شنبه 27 مرداد در مصاحبهای با فاکس نیوز، بهصراحت عمان را تهدید کرد و گفت: «اگر عمان مانعتراشی کند، آنها را به شدت بمباران خواهیم کرد».
این دومین بار طی چهار ماه گذشته است که ترامپ چنین تهدیدی را علیه عمان مطرح میکند.
حتی پس از اولین تهدید ترامپ به حمله نظامی به عمان، «اسکات بسنت» وزیر خزانه داری آمریکا نیز عمان به تهدید به تحریمهای اقتصادی کرد.
این تحولات در حالی رخ میدهد که مهلت ۶۰ روزه برای مذاکرات صلح بین آمریکا و ایران به پایان رسیده و دو طرف همچنان فاصله زیادی با یکدیگر دارند.
تنگه هرمز به عنوان گذرگاهی که حدود یکپنجم نفت جهان از آن عبور میکند، از اهمیت استراتژیک حیاتی برخوردار است.
ایران پس از حمله اسرائیل و آمریکا در ۲۸ فوریه، عملاً این تنگه را بسته است. از سوی دیگر، آمریکا خواهان بازگشایی کامل آن است، اما ایران برای این کار شرایطی از جمله رفع محاصره، آزادسازی داراییهای بلوکهشده و لغو تحریمهای نفتی را مطرح کرده است.
نکته مهم دیگر، حاشیهنشینی ایالات متحده از این مذاکرات است. توافق مستقیم ایران و عمان بدون مشارکت مستقیم واشنگتن، بهعنوان عاملی برای کاهش نفوذ آمریکا بر این آبراه کلیدی تلقی شده است.
ناامیدی دولت ترامپ در گرفتن امتیاز از ایران در خصوص تنگه تا جایی است که برخی رسانهها از تغییر رویکرد آمریکا در قبال ایران سخن راندهاند.
در این خصوص، شبکه سیانان در گزارشی نوشته است که دونالد ترامپ به تیم مذاکرهکننده خود، از جمله جیدی ونس (معاون رئیسجمهور) و فرستادگانی مانند استیو ویتکاف و جرد کوشنر، دستور داده است که تماسهای خود با مقامات ایرانی را متوقف کنند.
ترامپ سهشنبه ۲۷ مرداد به جای آنکه مانند گذشته بگوید مذاکرات بهخوبی پیش میرود و توافق تازهای در آستانه دستیابی است، اعلام کرد که در حال حاضر اساسا هیچ دیپلماسی یا مذاکرهای در جریان نیست.
او در شبکههای اجتماعی نوشت: «هیچ مذاکره یا گفتوگویی با جمهوری اسلامی ایران در جریان نیست و هیچ مذاکره یا گفتوگویی نیز برنامهریزی نشده است. محاصره دریایی با تمام قدرت همچنان برقرار است و تنگه هرمز باز و فعال است. همه مینهای دریایی جمعآوری یا منفجر شدهاند. از توجه شما به این موضوع متشکرم!»
این دستور علیرغم آنچه که برخی مقامات آمریکایی «مذاکرات مثبت» توصیف کردهاند، صادر شده است.
بر اساس این گزارش، این اقدام نشاندهنده تغییر رویکرد راهبردی دولت ترامپ است.
سیانان میگوید کاخ سفید در حال تغییر استراتژی خود از ضربههای نظامی فوری به سمت رویکردی بلندمدت برای خفه کردن تدریجی ایران است. به عبارت دیگر، واشنگتن به جای استفاده از حملات نظامی گسترده، قصد دارد با تشدید فشارهای اقتصادی و حفظ محاصره دریایی، ایران را تحت فشار قرار دهد.
