بیماریهای ناشی از اضافه وزن در کودکان
فراموش نکنید که شما می توانید با حمایت از فرزندتان و الگوسازی به او کمک کنید تا به وزن ایده آل و سالم برسد.
به گزارش افکارنیوز، تعداد کودکانی که دچار چاقی یا اضافه وزن هستند روز به روز در حال افزایش است. اضافه وزن، کودکان را در معرض ابتلا به انواع بیماری ها از جمله دیابت، بیماری های قلبی و آسم قرار می دهد. چاقی در دوران کودکی می تواند آثار مخربی بر عواطف و احساسات کودک نیز بگذارد، زیرا معمولاً کودکان چاق توسط هم سن و سالان خود مورد تمسخر واقع شده و کمتر می توانند در فعالیت ها و بازی های گروهی شرکت کنند. همین امر منجر به کاهش عزت نفس و افسرگی در کودک می شود. اما فراموش نکنید که شما می توانید با حمایت از فرزندتان و الگوسازی به او کمک کنید تا به وزن ایده
آل و سالم برسد.
بیماری های ناشی از چاقی و اضافه وزن در کودک
کودکان چاق و دارای اضافه وزن بیشتر در معرض ابتلا به انواع بیماری ها از جمله بیماری های زیر قرار دارند:
دیابت نوع ۲، فشارخون بالا، کلسترول بالا، مشکلات مربوط به استخوان و مفاصل، آسم، اختلال در خواب، مشکلات مربوط به کبد، افسردگی و عزت نفس پایین. کودکانی که از وزن خود راضی نیستند احتمال اینکه در آینده به اختلالات غذایی دچار شوند بیشتر است. تشخیص به موقع اضافه وزن و چاقی و تلاش برای درمان آن می تواند جلوی ابتلا به بسیاری از این بیماری ها را بگیرد، اما توجه داشته باشید که فرزند شما هر چه قدر هم که اضافه وزن داشته باشد، شما باید به گونه ای با او برخورد کنید که او بفهمد که شما همچنان او را عاشقانه دوست می دارید و هر کاری می کنید برای سلامتی و شادابی خود اوست.
آیا فرزند شما دارای اضافه وزن است؟
روند رشد کودکان در سنین مختلف متفاوت است. به همین دلیل نمی توان به سادگی در رابطه با وزن کودکان اظهار نظر کرد. شاخص توده بدنی(BMI) که شامل قد و وزن فرد می شود، می تواند در این زمینه بسیار کمک کند. به کمک این شاخص می توان فهمید چه مقدار از وزن بدن کودک مازاد است و اینکه آیا فرزند شما دچار اضافه وزن است یا خیر؟ از این شاخص می توان از سن ۲ سالگی به بعد استفاده کرد. هر چند که این شاخص در اغلب موارد می تواند راهنمای خوبی باشد، اما گاه بهترین راه برای اندازه گیری میزان چربی بدن نیست. برای مثال در سن بلوغ که کودکان مدام در سن رشد هستند، استفاده از این شاخص می تواند کمی گمراه
کننده باشد. در هر صورت یک پزشک متخصص باید شرایط فرزند شما را ارزیابی کرده و در رابطه با اقدامات لازم برای او تصمیم بگیرد. چاقی ممکن است علل گوناگونی از جمله رژیم غذایی نامناسب، کم تحرکی، و عوامل ارثی و ژنتیکی داشته باشد. تشخیص علت اصلی و درمانی متناسب با آن باید توسط پزشک صورت بگیرد.
علل افزایش چاقی در کودکان
فهمیدن علت و نحوه چاق شدن کودک کمک بسیاری به توقف روند چاقی در کودک می کند. در اکثر موارد، علت اصلی چاق شدن کودک خوردن بیش از حد و کم تحرکی است. کودکان باید برای رشد و سلامت بدن خود به میزان کافی مواد غذایی مصرف کنند، اما اگر آنها بیش از نیازشان کالری دریافت کنند، نتیجه آن چاقی و اضافه وزن می شود.
این عدم تعادل بین دریافت و مصرف کالری علل گوناگونی دارد که از جمله آنها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
مشغله خانواده ها بیشتر شده و گرایش به استفاده از غذای آماده نیز افزایش یافته است.
دسترسی به غذای آماده بیشتر و قیمت آن نسبت به سایر غذاها کمتر است.
حجم وعده های غذایی در خانه و رستوران ها افزایش یافته است.
کودکان کمتر در خارج از خانه به فعالیت و بازی پرداخته و بیشتر وقت خود را در مقابل تلویزیون یا کامپیوتر سپری می کنند. بسیاری از مدارس ساعات ورزش و فعالیت بدنی کودکان را کاهش داده یا حذف کرده اند.
راهکارهای کاهش اضافه وزن
راهکار اول: سعی کنید تمام اعضای خانواده را درگیر کنید
عادات خوب در خانه شکل می گیرند. بهترین راه برای پیشگیری از چاقی یا کاهش وزن این است که عادات خوب غذایی را در بین تمام اعضای خانواده نهادینه کنید. انتخاب غذاهای سالم و افزایش فعالیت بدنی برای تمام اعضای خانواده بهتر است، حتی کسانی که اضافه وزن ندارند. همچنین اگر تمام اعضای خانواده سعی کنند رویه زندگی خود را بهبود بخشند، فرزند چاق شما نیز راحت تر می تواند در کاهش وزن بدنش موفق باشد.
راهکار دوم: الگوی خوبی باشید
موثرترین راه برای کاهش وزن فرزندتان این است که روش زندگی خود شما به عنوان یک الگو، مناسب و سالم باشد. اگر فرزند شما ببیند که شما خوردن سبزیجات را دوست دارید، فعال هستید و تلاش می کنید کمتر تلویزیون تماشا می کنید، او نیز خود به خود از شما تقلید می کند. این کار به خود شما نیز کمک می کند وزن ایده آلی داشته باشید.
راهکار سوم: غذاهای سالم مصرف کنید
از همین امروز، همه اعضای خانواده را به خوردن غذاهای سالم تشویق کنید. اهمیت الگوسازی را فراموش نکنید. فرزند اگر ببیند که والدینش غذاهای سالم می خورند، او نیز تشویق به این کار می شود. باید بتوانید کاری کنید که همه اعضای خانواده، در خانه یا بیرون از خانه غذاهای سالم مصرف کنند. برای تشویق فرزندتان به کاهش وزن، لازم است رابطه او را با مواد غذایی سالم بهبود بخشید. در این خصوص شاید لازم باشد تغییراتی اساسی در شکل زندگی خود ایجاد کنید. مصرف میوه ها و سبزیجات را افزایش دهید، وعده صبحانه را جدی بگیرید، سعی کنید از مواد غذایی کم چرب استفاده کنید، وعده های غذایی را در ساعات
منظمی مصرف کنید و سعی کنید تا می توانید خارج از خانه غذا نخورید.
راهکار چهارم: در انتخاب میان وعده ها وسواس به خرج دهید
خانه تنها جایی است که کودکان وعده های اصلی و میان وعده های خود را در آنجا میل می کنند. به همین دلیل اگر آشپزخانه شما از مواد غذایی سالم پر شده باشد بسیار مهم است. شیرینی جات را به کلی ممنوع نکنید. سعی کنید مصرف آنها را محدود کنید. همچنین مصرف نوشابه و شربت را نیز محدود کنید. این نوشیدنی ها سرشار از شکر هستند. شکر برای رشد فرزند شما هیچ فایده ای ندارد. برخی انواع آبمیوه نیز حاوی مقادیر زیادی شکر هستند. میان وعده باید سبک باشد. کاری نکنید که میان وعده به اندازه یک وعده اصلی کالری داشته باشد. یک میان وعده خوب بین ۱۰۰ تا ۱۵۰ کالری دارد. همچنین سعی کنید همیشه ظرفی میوه آماده
داشته باشید تا اگر فرزندتان احساس گرسنگی کرد، از آن میوه ها به عنوان میان وعده استفاده کند.
راهکار پنجم: فرزندتان را به فعالیت بدنی تشویق کنید.
کودکان کم تحرک بیشتر در معرض چاقی قرار دارند. کودکان برای سالم ماندن به روزانه حداقل یک ساعت فعالیت بدنی نیاز دارند. شاید این میزان زیاد به نظر برسد، اما لازم نیست فعالیت بدنی حتماً در یک باشگاه ورزشی یا محیط خاصی باشد. شما می توانید از موقعیت های گوناگون برای فعالیت داشتن فرزندتان استفاده کنید. با فرزندتان بازی کنید. تلویزیون را خاموش کنید و با فرزندتان بازی کنید. نوع بازی فرقی نمی کند فقط باید به گونه ای باشد که تحرک فرزند شما را افزایش دهد. از فرزندتان بخواهید در کارهای خانه به شما کمک کند. شاید فرزند شما خیلی از این کار خوشش نیاید، اما یکی از بهترین راه های
افزایش فعالیت بدنی و سوزاندن کالری، انجام کارهای خانه از قبیل جارو زدن، گردگیری کردن و تی کشیدن است. فرزندتان را به شرکت در فعالیت های جانبی تشویق کنید. کاری کنید که فرزندتان به شرکت در کلاس های ورزش و بازی با دوستانش علاقه پیدا کند.
راهکار ششم: تماشای تلویزیون را محدود کنید
فرزند شما هر چه بیشتر تلویزیون تماشا کند، کمتر می تواند فعالیت بدنی داشته باشد. ایجاد محدودیت در تماشای تلویزیون و بازی با کامپیوتر تاثیر مستقیمی بر افزایش فعالیت بدنی دارد. فراموش نکنید که شما مهمترین الگوی فرزندتان هستید، پس قبل از هر چیز از خودتان شروع کنید.
ساعات تماشای تلویزیون و کار با کامپیوتر را محدود کنید. متخصصان معتقدند ارتباط مستقیمی بین ساعات تماشای تلویزیون و افزایش وزن وجود دارد. توصیه می شود ساعات تماشای تلویزیون بیش از دو ساعت نباشد.
جلوی تلویزیون چیزی نخورید. سعی کنید تمام وعده های غذایی خود را دور میز صرف کنید. با این کار فرزند شما نیز می فهمد که خوردن غذا در مقابل تلویزیون کار درستی نیست.
از تلویزیون به عنوان پاداش یا تنبیه استفاده نکنید. به جای اینکه برای تشویق فرزندتان، اجازه دهید ساعات بیشتر تلویزیون تماشا کند، از یک ابزار دیگر استفاده کنید. مثلاً او را برای بازی به پارک ببرید.
دنياي سلامت/ شماره ۹۷/ آبان ماه ۹۲/ صفحه ۶۰