ایا دوباره به نقطه صفر می رسیم؟!
یارانه ها نرفته به اقتصاد بازگشتند
قبل از اجرای هدفمندی یارانه ها ۱۶ قلم کالا یارانه می گرفت اکنون با اضافه شدن نهاده های دامی برای تولید شیر و خوراک برای مرغ به ۱۸ قلم افزایش یافتند.
قرار بود دولت ظرف ۵ سال(بر اساس تصمیم خود دولت ۳ سال) یارانه ها از چرخه اقتصاد حذف شده و به صورت هدفمند و در راستای توسعه اقتصادی کشور و افزایش قدرت خرید دهک های پایین استفاده شود.
مطابق این قانون شانزده قلم کالا و خدمات مشمول حذف یارانه و عرضه به قیمت بین المللی می شدند که عبارتند از: بنزین، گازوئیل، گاز، نفت سفید، نفت سیاه، نفت کوره، برق، آب، شکر، برنج، روغن؛ آرد، شیر، خدمات هواپیمایی، خدمات ریلی و خدمات پستی که پس از حذف یارانه باید با قیمت های فوب خلیج فارس عرضه شوند.
به گزارش سرویس اقتصادی افکار نیوز، کمی به گذشته برگردیم، در زمان تصویب این قانون در صحن علنی مجلس زمانی که موافقان و مخالفان صحبت می کردند برخی نظرات قابل توجه بود اما به دلیل آنکه گویندگان با دولت همسو نبودند سخنان آنها جدی گرفته نشد.
به عنوان مثال حسن ونایی نماینده ملایر گفت: باید در ابتدا برای اجرای این طرح بزرگ زیرساخت های اقتصادی کشور را آماده کنیم. عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس هشتم، تاکید کرد: باید از نمایندگان پرسید که آیا با افزایش قیمت حامل های انرژی کارخانجات ورشکست نخواهند شد و آیا باز هم کارخانجات ما توان رقابت با کارخانه های خارجی را دارند؟ آیا سرنوشت تولید چیزی جز ورشکستگی و افزایش قیمت ها است؟
وی ادامه داد: آیا نرخ دستمزدها در سطح کشور با قیمت بین المللی یکسان است که می خواهید قیمت کالاها را با سطح بین المللی برابر کنید؟
پس از اجرا؛ تنها گرانی است که می ماند
علیرضا محجوب نیز در همین جلسه به عنوان مخالف طرح گفت: عنوان افزایش قیمت ها باید به جای عنوان لایحه هدفمند کردن یارانه ها مطرح شود. نماینده تهران در مجلس هشتم با تاکید بر این که بین عدالت و افزایش قیمت و واحد پول ملی که پایه مزد کارگران و کارمندان است باید تفاوت قائل شویم، خاطرنشان کرد: کارمندان و کارگران ایرانی حقوق خود را به ریال دریافت می کنند، نه براساس فوب خلیج فارس; مگر می شود برای حل این مساله یک طرفه عمل کرد؛ در تمام دنیا زمان هایی که شاهد تورم بودیم مزدها شناور بود.
وی نتیجه اجرای این لایحه را ضعیف تر شدن پول ملی و نیز تضعیف نقش مردم در اقتصاد دانست و خاطرنشان کرد: با این کارآثار قیمتی به تساعد هندسی و آثار درآمدی به تساعد حسابی حرکت خواهد کرد و لذا من برای فقرا اعلام خطر می کنم.
اما با همه این سخنان این قانون با ۱۸۸ رای به تصویب رسید و رییس جمهور ۲۸ آذرماه ۱۳۸۹ را به عنوان اولین روز اجرای این قانون اعلام کرد.
از آن زمان تا کنون ۱۹ ماه می گذرد، به عبارت دیگر بر اساس برنامه ریزی ۳۶ ماهه دولت تنها ۱۷ ماه برای آزاد سازی کامل قیمت ها باقی مانده است اما تنها یک گام از این طرح اجرایی شده و بر اساس سخنان وزیر اقتصاد، اجرای گام دوم حداقل تا ۵ ماه دیگر نیز منتفی است.
یارانه ها به اقتصاد بازگشت
به گزارش افکار نیوز، ۱۶ قلم کالای اساسی قرار بود به صورت تدریجی با حذف یارانه مواجه شوند و این موضوع برای برخی کالاها به یکباره اجرایی شد به عنوان مثال شیر از همان ابتدا با قیمت کاملا آزاد عرضه شد.
اکنون در نیمه راه هدفمندی هستیم و به دلیل افزایش بیش از اندازه قیمت تولید لبنیات، دولت بار دیگر مجبور شد برای تامین نهاده های دامی یارانه بپردازد. این در حالی است که شیر ۳۵۰ تومانی ابتدای اجرای هدفمندی اکنون سه برابر شده است و حتی شیرهای پاکتی غیر یارانه ای که یک هزار تومان در ابتدای هدفمندی عرضه می شدند اکنون یک هزار و ۷۰۰ تا ۲ هزار تومان قیمت گذاری می شوند.
با جنجال مرغ ۴ هزار و ۷۰۰ تومانی هم که این روزها از همه رسانه ها به گوش می رسد؛ دولت مجبور شد یک کالای دیگر را نیز یارانه ای کند و به ازای هر کیلو گرم مرغ ۴ هزار و ۷۰۰ تومانی ۲.۵ کیلوگرم کنجاله به صورت رایگان به مرغداری ها بدهد. این به معنای یارانه دولت برای کنترل قیمت مرغ محسوب می شود.
حال از وزیر اقتصاد که در سالگرد اجرای هدفمندی از رشد کمتر از ۱۰ درصدی تورم سخن می گفت و افزایش قدرت خرید دهک پایین را به رخ مخالفین اجرای طرح می کشید باید پرسید آیا دستاورد هدفمندی یارانه ها همان چیزی است که در قانون آمده بود؟ باید به شمس الدین حسینی یاد آوری کرد که حاصل آن همه قانون شکنی و سرازیر کردن یارانه نقدی به اقتصاد، امروز صف های طولانی شده است که همان مردم دهک های متوسط و پایین برای خرید یک کیلوگرم مرغ تشکیل داده اند.
آقای فرزین که با تمام وجود توزیع یارانه نقدی را بهترین روش اجرای طرح می دانستند باید پاسخ دهند که آیا قرار بود یارانه از ۱۶ قلم کالا حذف شود یا اینکه تعداد کالاهایی که مشمول یارانه می شود را افزایش دهیم؟ اکنون یارانه گندم به صورت کامل حذف شده اما سایر کالاها نیمه یارانه ای هستند؛ علاوه بر آن نهادههای دامی و خوراک برای مرغ نیز یارانه ای شده است.