وزارت نیرو در سالی که گذشت
تشکیل کارگروه نجات دریاچه ارومیه و شورای هماهنگی حوضه آبریز زاینده رود، تامین منابع مالی برای مهار آب های مشترک، افزایش نرخ خرید تضمینی برق نیروگاههای خصوصی به ۷۰ تومان و نیروگاههای تجدیدپذیر به ۴۶۲۸ ریال و افزایش صادرات برق از مهمترین اقدامات وزارت نیرو از زمان روی کار آمدن دولت یازدهم بوده است.
به گزارشافکارنیوز،در یک سال گذشته و از زمان روی کار آمدن دولت یازدهم وزارت نیرو اقداماتی مهم در حوزه آب و برق از خود نشان داد که مهمترین آن اقدامات احیای دریاچه ارومیه با تشکیل کارگروه نجات دریاچه ارومیه بوده است. هر چند احیای دریاچه ارومیه از سال ۹۶ آغاز خواهد شد اما به نظر می رسد عزم دولت در احیای دریاچه ارومیه جدی است و قطعا این اقدام عملی خواهد شد، اما به نظر می رسد مهمترین اقدام وزارت نیرو تدوین سند چشمانداز و برنامه راهبردی بلندمدت وزارت نیرو در افق ۱۴۰۴ باشد.
صنعت آب و برق در دولت یازدهم افزایش کیفیت زندگی مردم را هدفگذاری کرده است و در یک سال گذشته تمامی مدیران و کارکنان این صنعت تلاش خود را در جهت تحقق اهداف و برنامههای این صنعت به کار بسته و موجب شدهاند که مجموعه صنعت ضمن توجه به حل مسایل روزمره، چالشهای اصلی خود را مدیریت کند.
سند چشمانداز و برنامه راهبردی بلندمدت وزارت نیرو در افق ۱۴۰۴، حرکت این وزارتخانه را در جهت تحقق چشمانداز بلندمدت صنعت آب و برق تنظیم و تمامی برنامهها و فعالیتهای انجام شده را در جهت مشخص همسو کرده است.
برنامه بلندمدت وزارت نیرو در چارچوب اسناد بالادستی همچون سند چشمانداز جمهوری اسلامی ایران، سیاستهای کلی نظام و قانون برنامه پنجساله پنجم تدوین شده است و تحقق آن زمینه تحقق اسناد بالادستی را فراهم میکند.
بر همین اساس، عملکرد دو بخش آب و آبفا و برق و انرژی وزارت نیرو در یک سال گذشته به شرح زیر بوده است:
*عملکرد بخش آب و آبفا
مهمترین و اصلیترین وظیفه بخش آب و آبفای وزارت نیرو، تامین پایدار و مطمئن آب برای مصارف مختلف در چارچوب الگوی مصرف و نیز حفظ و صیانت از منابع آب تجدیدشونده کشور است. اصلیترین رسالت بخش آب در دوره جدید مدیریت اجرایی کشور، معطوف به تحقق بخشیدن به تحول بنیادین تغییر رویکرد از " توسعه فیزیکی ظرفیتهای تامین آب " به " مدیریت تخصیص و تامین پایدار و باکیفیت آب با مشارکت مردم، سازگار با محیطزیست و براساس مدیریت بهمپیوسته منابع آب در سطح حوضههایآبریز و ارتقای بهرهبرداری از تاسیسات آبی و سرمایهگذاریهای موجود " بوده است.
در سال نخست فعالیت دولت، دستاوردهای مهم بخش آب و آبفا را میتوان بهشرح زیر برشمرد:
۱ - افزایش جمعیت زیرپوشش شبکه آب شهری به ۹۹.۰۹ درصد و افزایش جمعیت زیرپوشش شبکه آب روستایی به ۷۹ درصد
۲ - برای استفاده از منابع آب غیرمتعارف بهویژه آبهای شور دریا و نمکزدایی آنها، در پایان سال ۱۳۹۲ تعداد ۳۵ طرح تاسیسات نمکزدایی بهروش BOO با ظرفیت ۱۱۸۵۳۰ مترمکعب در شبانهروز(افزونبر ۴۳ میلیون مترمکعب در سال) در حال بهرهبرداری بوده و قرارداد مربوط به ۱۰ طرح دیگر نیز با ظرفیت ۱۵۶۵۰ مترمکعب در شبانهروز و با سرمایهگذاری ۳۶۸ میلیارد ریال منعقد شده است که برخی از آنها نیز طی همین دوره به بهرهبرداری رسیدهاند. نخستین پروژه تولید همزمان آب و برق شامل دو واحد نیروگاه ۲۵ مگاواتی و همچنین تاسیسات نمکزدایی MED(آب شیرینکن) به ظرفیت کل ۱۸ هزار مترمکعب
در شبانهروز توسط شرکت مپنا در جزیره قشم به بهرهبرداری رسید که نقطه عطفی در استفاده بهینه از منابع انرژی و آب است. مطالعههای طرح جامع ارزیابی سامانههای نمکزدایی در نوار ساحلی جنوب کشور نیز در حال انجام است که نیاز آبی، منابع و پتانسیلهای آبی موجود و قابل برنامهریزی در آینده بهمنظور تامین کمبود آب مناطق مورد مطالعه را در سه افق زمانی کوتاهمدت، میانمدت و بلندمدت از سال ۱۳۹۵ تا ۱۴۲۰ ارایه خواهد داد.
۳ - تعادلبخشی منابع آب زیرزمینی به میزان ۲۹۴.۴ میلیون مترمکعب و نصب حدود ۲۸۲۸ فقره کنتور هوشمند بر روی چاههای کشاورزی و افزایش تعداد کنتورهای هوشمند نصبشده بر روی چاهها به ۱۹۶۷۱ فقره
۴ - بهرهبرداری از ۲۳ طرح آبرسانی با ظرفیت ۸۲۴۰ لیتر بر ثانیه در استانهای مختلف کشور(خوزستان، خراسان رضوی و جنوبی، سمنان، فارس، قزوین، کرمان، کردستان، قم، کهگیلویه و بویراحمد، گلستان، گیلان، مازندران، مرکزی، هرمزگان و یزد) و نیز بهرهبرداری از پنج واحد تصفیهخانه آب در بخش شهری و شش واحد تصفیهخانه آب در بخش روستایی(افزایش ۳۷۰هزار مترمکعب در شبانهروز به ظرفیت تصفیهخانههای آب کشور در بخش شهری و ۹ هزار مترمکعب در بخش روستایی)
۵ - بهرهبرداری از ۱۴ طرح فاضلاب با ظرفیت ۳۷۲۵۰ مترمکعب در شبانهروز در استانهای مختلف کشور(آذربایجانشرقی، اردبیل، اصفهان، البرز، خراسان جنوبی، خراسان رضوی، خوزستان، زنجان، کردستان، گلستان، گیلان، لرستان، فارس و هرمزگان) و افزایش میزان دسترسی جمعیت شهری به شبکه جمعآوری فاضلاب به میزان ۴۰.۴۸ درصد و نیز افزایش ظرفیت در دست بهرهبرداری تصفیهخانههای فاضلاب به میزان ۳۶۹۸ هزارمترمکعب در شبانهروز(افزایش ۹۰ هزار مترمکعب در شبانهروز) طی سال ۱۳۹۲. همچنین انعقاد قرارداد چهار طرح تصفیه فاضلاب(با ظرفیت اسمی تولید پساب به میزان ۱۵۷۳۱۹ مترمکعب در
شبانهروز و حجم سرمایهگذاری ۱۵۸۵ میلیارد ریال) با بخش خصوصی بهروش BOT و نیز انعقاد قراردادهای بیعمتقابل به تعداد چهار فقره با حجم هشتهزار و ۵۹۴ میلیارد و ۴۴۰ میلیون ریال در سال نخست دولت یازدهم
۶ - بهرهبرداری از سه سد با ظرفیت حجم مخزن ۱۵۸ میلیون مترمکعب در استانهای خراسان جنوبی، سیستان و بلوچستان و فارس. البته رویکرد بخش آب در دولت یازدهم فقط معطوف به ساخت سدهای متعدد نیست بلکه توجه اصلی به اقدامهای نرمافزاری، استفاده حداکثر از آبهای مهارشده و مدیریت بهینه سدهای موجود بوده است.
۷ - بهرهبرداری از طرحهای کوچک تامین آب کشاورزی به میزان ۲۹.۲ میلیون مترمکعب آب در زمینهای بهبود و شش میلیون مترمکعب در زمینهای توسعه
۸ - تامین ۲۰۴.۲ میلیون مترمکعب آب برای مصارف مختلف ازطریق صدور پروانه بهرهبرداری از چاهها در کشور
۹ - احداث۸۵۰ کیلومتر خط انتقال آب و ۲۷۸۰ کیلومتر شبکه توزیع آب در بخش شهری و ۲۵۰۰ کیلومتر خط انتقال و ۲۹۰۰ کیلومتر شبکه توزیع آب در بخش روستایی و همچنین احداثو بهرهبرداری از ۱۷۰ باب مخزن ذخیره آب با حجم حدود ۴۶۲ هزارمترمکعب در بخش شهری و ۱۶۰ باب مخزن با حجم ۲۲۳ هزار مترمکعب در بخش روستایی
۱۰ - آغاز بهرهبرداری از دو واحد نخستین نیروگاه تلمبه ذخیرهای کشور(سیاهبیشه) با ظرفیت مجموع ۵۰۰ مگاوات
۱۱ - افزایش ظرفیت نصبشده تجمعی نیروگاههای برقآبی کشور به میزان ۱۰۷۸۶ مگاوات و کاهش ضریب خروج اضطراری نیروگاههای برقآبی کشور به ۹ درصد
۱۲ - فعالسازی شورایعالی آب و برگزاری هفت نشست از ابتدای دولت یازدهم
۱۳ - تشکیل کارگروه نجات دریاچه ارومیه و تشکیل نشستهای کارگروه اصلی(هفت نشست) و کارگروه فنی - تخصصی و نهاییسازی اقدامهای عملیاتی برای نجات دریاچه مشتمل بر ۱۹ طرح و هماهنگی بین دستگاهها ازطریق مدیر اجرایی طرح
۱۴ - تشکیل شورای هماهنگی مدیریت حوضه آبریز زایندهرود وفق تصمیمهای شورایعالی آب با حضور ذینفعان حوضه در جهت حل مسایل و مشکلات حوضه در فضای همکاری و تفاهم و استقرار مدیریت حوضهای
۱۵ - بازنگری طرحهای توسعه منابع آب تا از تعدد طرحهای توسعهای که امکان تامین آب آنها وجود ندارد، کاسته شده و از منابع آب حوضههای آبریز در چارچوب ظرفیت طبیعی حوضه و سرمایهگذاریهای انجامشده، استفاده مطلوب صورت پذیرد.
۱۶ - ایجاد تحول اساسی در زمینه تامین منابع مالی موردنیاز مهار آبهای مشترک و برنامهریزی برای اتمام طرحها ظرف مدت چهار سال(از سال ۱۳۹۳)
۱۷ - ایجاد ردیف اعتباری ویژه و نیز ظرفیتهای تامین منابع مالی در قانون بودجه سال ۱۳۹۳ بهصورت ملی برای آبرسانی به روستاهای کشور
۱۸ - تهیه و ارایه بسته یک میلیارد دلاری برای استفاده از فاینانس خارجی برای ساخت شبکههای آبیاری و زهکشی مشتمل بر ۲۴ طرح شبکه آبیاری و زهکشی به مساحت حدود ۱۸۸ هزار هکتار و نیز احداثو بهرهبرداری از ۳۷۰۵۱ هکتار شبکه اصلی در حوضههای آبریز غیرمرزی و ۵۰۵۹ هکتار شبکه فرعی. همچنین طرح ۵۵۰ هزار هکتاری خوزستان و طرح ۴۶ هزار هکتاری سیستان و بلوچستان نیز با توجه به سفر رییسجمهوری به دو استان و مطالبههای مردم در این استانها در دستورکار قرار گرفته و با تامین اعتبار موردنیاز وارد فاز عملیاتی شده است.
*عملکرد بخش برق و انرژی / افزایش نرخ خرید تضمینی برق بخش خصوصی و رشد صادرات برق
مهمترین و اصلیترین وظیفه بخش برق و انرژی وزارت نیرو سیاستگذاری و برنامهریزی کلان انرژی و ایجاد تعادل بین عرضه و تقاضای برق و حفظ کیفیت آن در راستای توسعه پایدار و امنیت عرضه انرژی کشور است.
اما بزرگترین رسالت مدیریت اجرایی بخش برق در دوره جدید، تحول رویکرد صنعت برق کشور از " تمرکز بر توسعه فیزیکی ظرفیتهای تامین برق " به " تامین کارآ، اقتصادی و باکیفیت برق، با مشارکت مردم و بهصورت سازگار با محیط زیست " بوده است.
در همین راستا در سال نخست استقرار دولت یازدهم، دستاوردهای مهم بخش برق و انرژی را میتوان بهشرح زیر برشمرد:
۱ - بهرهبرداری از ۲۴۳۷ مگاوات نیروگاه حرارتی و آبی بزرگ و ۹۶ مگاوات واحد تولید پراکنده(DG و CHP) و ۲۰ مگاوات واحد بادی جدید
۲ - اتصال واحدهای ۲.۵ مگاواتی بادی به شبکه سراسری برق برای نخستین بار در کشور
۳ - افزایش طول خطوط انتقال و فوق توزیع بهترتیب به میزان ۴۴۹ و ۷۴۱ کیلومتر مدار و افزایش ظرفیت پستهای انتقال و فوق توزیع بهترتیب به میزان ۴۳۶۰ و ۲۵۰۱ مگاولت آمپر
۴ - افزایش طول خطوط توزیع به میزان حدود ۱۶ هزار کیلومتر و افزایش ظرفیت پستهای توزیع به میزان ۴۷۵۵ مگاولت آمپر شامل احداث۱۹۱۱ کیلومتر شبکه هوایی روستایی و بهینهسازی ۱۱۵۰ دستگاه پست هوایی روستایی با ظرفیت ۱۳۰۰۴۲ کیلوولت آمپر
۵ - کاهش یک درصدی تلفات شبکههای انتقال و فوق توزیع برق و کاهش یک درصدی تلفات شبکه توزیع برق
۶ - کاهش مدت زمان خروج فرکانس شبکه از بازه مجاز ۰.۲±۵۰ هرتز به ۸۶.۴ دقیقه در سال
۷ - افزایش عملکرد صحیح سامانههای حفاظتی به ۸۵.۶۶ درصد و افزایش رویتپذیری شبکه به ۹۲.۸۸ درصد
۸ - تثبیت زمان قرارگیری ولتاژ در محدوده مجاز در خطوط ۴۰۰ کیلوولت در ۹۸.۲ درصد و افزایش آن در خطوط ۲۳۰ کیلوولت به ۹۹.۵۶ درصد
۹ - کاهش نرخ خاموشی برق در شبکه توزیع به میزان ۰.۱۲ دقیقه در شبانهروز بهازای هر مشترک
۱۰ - کاهش ۱۶۱۳ مگاوات دیماند غیرهمزمان، ۸۹۴ مگاوات دیماند همزمان و ۳۶۲ مگاوات در روز پیک شبکه و در کل حدود ۸۴۶ گیگاوات ساعت صرفهجویی در مصرف انرژی با همکاری بخش صنعت کشور
۱۱ - صرفهجویی مصرف ۱۵۵ گیگاوات ساعت در بخش کشاورزی، ۱۸۸ گیگاوات ساعت در بخش تجاری و ۳۶۰۲ گیگاوات ساعت در بخش عمومی با اجرای پروژههای مدیریت مصرف برق
۱۲ - ارایه تسهیلات برای احداثواحدهای نیروگاهی سیکل ترکیبی و تجدیدپذیر توسط بخش خصوصی به میزان ۴۹۳۹ مگاوات
۱۳ - افزایش نرخ خرید تضمینی برق نیروگاههای خصوصی به ۷۰۰ ریال و نیروگاههای تولید پراکنده به ۹۰۰ ریال بهازای هر کیلووات ساعت
۱۴ - انعقاد قرارداد با ۱۰ نیروگاه خصوصی جهت احداثبخش بخار در نیروگاه های سیکل ترکیبی به ظرفیت ۳۷۰۰ مگاوات
۱۵ - انعقاد ۲۲ قرارداد بیع متقابل خرید تضمینی برق تجدیدپذیر(این قراردادها شامل احداثنیروگاههای برق تجدیدپذیر به ظرفیت ۹۴۵ مگاوات بوده درحالی که تا پیش از دولت یازدهم فقط ۲۲۰ مگاوات انرژی تجدیدپذیر احداثشده است)
۱۶ - افزایش نرخ خرید تضمینی برق از تولیدکنندگان انرژی تجدیدیذیر به ۴۶۲۸ ریال
۱۷ - حمایت از نصب مولدهای خورشیدی کوچکمقیاس در خانهها با پرداخت ۴۰ تا ۵۰ درصد هزینه نصب آن
۱۸ - واگذاری قطعی دو نیروگاه سلطانیه و آبادان به بخش خصوصی
۱۹ - ارزیابی و آمادهسازی هشت نیروگاه به ظرفیت ۴۸۲۸ مگاوات و ۵۰ درصد شرکتهای مدیریت تولید برق برای واگذاری به بخش خصوصی
۲۰ - افزایش ظرفیت صادرات برق کشور به میزان ۱۵۰ مگاوات و افزایش صادرات برق به میزان هفت درصد
- See more at: http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=۱۳۹۳۰۶۰۲۰۰۰۲۳۶#sthash.۳aN۲۷j۶x.dpuf