قدرت نمایی دلار، رنگ پریدگی طلا
امیر حسین شریعتی - استاد دانشگاه و کارشناس بازارهای بین الملل طلا
- گزارش منتشر شده از اقتصاد رو به بهبود آمریکا آنهم با رشد قابل توجه، سبب شد تا اعتمادها بار دیگر به سوی دلار جلب شود. دو سال پیش زمانی که اقتصاد آمریکا هر روز بدهکارتر می شد، این طلا بود که با قدرت هرچه تمام تر روند رو به رشد در پیش گرفت. طلا برای اولین بار موفق شد رکورد ۱۹۲۱ دلار را در کارنامه خود ثبت کند اما دیری نپایید که تقاضا برای ذخیره طلا از سوی چین رو به کاهش گذاشت. از سوی دیگر وضعیت اقتصاد آمریکا رو به بهبود گذاشت و همین امر سبب شد تا نرخ طلا روند نزولی در پیش بگیرد.
بخت و اقبال در واپسین روزهای سال ۲۰۱۴ با دولت اوباما یار بود. گزارشهای سالانه نشان داد که اقتصاد آمریکا نسبت به یازده سال گذشته وضعیت بهتری پیدا کرده است. از سوی دیگر طی هفت هفته گذشته در آمریکا درخواست برای بیمه بیکاری به شدت کاهش یافته و این مساله نشانه های خوبی از اقتصاد پیش روی آمریکا را نمایان می کند. همین عامل سبب شده تا نرخ هر اونس طلا در یک ماه گذشته از ۱۲۳۰ دلار به ۱۱۹۶ دلار برسد.
اما وضعیت طلا در ایران همانند آمریکا نیست. در ایران دو فاکتور نرخ برابری دلار در برابر ریال و دیگری نرخ اونس جهانی طلا؛ تعیین کننده نرخ طلا به شمار می روند. از آنجایی که در بازار جهانی نرخ دلار و نرخ طلا رابطه معکوس دارند هر نوع تغییر قیمت در بازار جهانی، در بازار ایران اثر نسبتا افزایشی برجای می گذارد. کاهش قیمت در ایران تنها به دلایل داخلی ممکن است(مانند بهبود وضعیت اقتصادی).
نرخ دلار به دو دلیل در بازار ایران در یک ماهه گذشته سیر صعودی در پیش گرفته است. اول بهبود وضعیت دلار در بازار جهانی در برابر سایر ارزها(بهبود اقتصادی آمریکا، دلار را تقویت کرده است). عامل دوم وضعیت اقتصاد داخلی است. با توجه به کاهش قیمت نفت و وجود تحریم های سنگین علیه سیستم مالی ایران، دلار نقد در بازار کاهش یافته و همین عامل سبب افزایش تقاضا و در نتیجه افزایش قیمت شده است.
در حال حاضر هر دلار در بازار تا ۳۵۴۰ تومان نیز به فروش می رسد این در حالی است که تا پیش از آخرین دور مذاکرات قیمت هر دلار کمتر از ۳۲۰۰ تومان بود. ثبات قیمت پوند و یورو در بازار ایران و افزایش قیمت دلار نشان می دهد که رشد نرخ برابری دلار در مقابل سایر ارزها، سبب رشد نرخ دلار در ایران شده است. هر چند عدم اعتماد به نتیجه مذاکرات نیز یکی دیگر از فاکتورهای اثر گذار بر تقاضای مردم و بویژه تجار برای دلار است.
با توجه به روند رو به رشد قیمت دلار در بازار ایران، کاهش ۵ درصدی قیمت جهانی طلا در یکماه گذشته نتوانست قیمت آن را در ایران کاهش دهد. هر گرم طلای ۱۸ عیار که حدود دو ماه پیش ۹۵ هزار تومان بود اکنون به ۱۰۱ هزار تومان رسیده است. پایان روزهای ناخوشی آمریکا برای خریداران و ذخیره کنندگان طلا، آغاز روزهای ناخوشی است.