مصدق مصدق پور، کارشناس مسائل منطقه با اشاره به پیشروی اخیر انصارالله یمن و تسلط آنها بر بابالمندب عنوان کرد: قبل از هر چیز باید توجه داشت که میان حوثیها و عربستان اختلافاتی وجود داشته که به ادعاهای پیشین عربستان بازمیگردد و موضوعی مربوط به امروز نیست. طبیعی است که اگر دو طرف منطقهای درگیر یک منازعه باشند و یک نیروی واسطهای یا نیروی بینالمللی و خارجی وارد ماجرا شود و از یکی از طرفها حمایت کند، طرف مقابل نیز به دنبال یارگیری و کسب حمایت از سوی طرفهای دیگر میرود. نکته مهم این است که محاصرهای که عربستان تلاش کرد بر حوثیها تحمیل کند و موج جدید تجاوزات، این بار متفاوت است و نمیتوان آن را صرفاً به نزاع دوجانبه میان عربستان و حوثیها مرتبط دانست. این بار کاملاً مشخص است که اسرائیلیها و آمریکاییها به دنبال ایجاد یک نقش و زمینه جنگی علیه جمهوری اسلامی ایران هستند و برای تضعیف ایران، در چند جبهه علیه همپیمانان و دوستان ایران، از جمله حزبالله، نیروهای مقاومت عراق، غزه و حوثیها، اقدام کردهاند تا بتوانند ایران را تضعیف کنند.
وی ادامه داد: حوثیها در گذشته نیز با عربستان درگیر شده بودند و حتی تأسیسات نفتی عربستان را هدف قرار دادند و فعالیت آنها را مختل کردند اما ایران با عربستان به توافقی رسیده بود تا محاصره علیه حوثیها رفع شود، تجاوزات پایان پیدا کند و امور در مسیر مناسبی پیش برود. با این حال، عربستانیها تحت تأثیر آمریکا و ترامپ قرار گرفتند و دوباره تصور کردند که ایران تضعیف شده و اکنون فرصت مناسبی است تا نیروهای مقاومت را از بین ببرند. بنابراین، وارد این روند شدند و این اقدام را با کمک نیروهای یمن جنوبی در عدن آغاز کردند. در اینجا به نظر میرسد اشتباه مهمی صورت گرفت. ما میدانیم نیروهایی که در عدن و جنوب یمن حضور دارند، الزاماً همپیمان عربستان نبودهاند. اگر امروز با عربستان همراه شدهاند، این وضعیت پس از اختلافات و جنگ میان امارات و عربستان شکل گرفته است؛ زمانی که برخی مناطق از کنترل امارات خارج و توسط عربستان تصرف شد و سپس نیروهای دیگری که با آمریکا همسو بودند، در این مناطق فعال شدند. عربستان تصور کرد که بهطور کامل بر جنوب یمن مسلط شده و تلاش کرد جنوبیها را وارد این درگیری کند و آنها را به حمله علیه انصارالله وادارد. اما انصارالله توانست این جنگ را به خوبی مدیریت کند و پیشرویهای قابلتوجهی داشته باشد. این نیروها در ادامه به المخا رسیدند؛ شهری ساحلی و بسیار مهم که کنترل آن اهمیت راهبردی دارد. کسی که بتواند المخا را در اختیار داشته باشد، قادر خواهد بود تنگه بابالمندب را مسدود کند و اکنون چنین وضعیتی در حال شکلگیری است.
این تحلیلگر مسائل سیاسی تصریح کرد: اینکه چرا در این راستا حوثی ها به سرعت پیش رفتند دلایل مختلفی دارد. یکی از دلایل، اقتدار و توانمندی انصارالله است که توانست منطقه را به دست بگیرد. عامل دیگر، وضعیت حدود ۵۰ هزار نیرویی است که در آنجا حضور داشتند. این نیروها در گذشته الزاماً طرفدار عربستان نبودند. آنها پیشتر توسط امارات و به رهبری نیروهای محلی شکل گرفته بودند و از امارات حقوق دریافت میکردند و پس از آنکه امارات از منطقه خارج شد، پرداخت حقوق این نیروها نیز متوقف شد. در همین شرایط، برخی فرماندهان آنها نیز از منطقه خارج شدند و به سمت بریتانیا رفتند. با آغاز حمله، بخشی از این نیروها سلاحهای خود را زمین گذاشتند و تنها گروه محدودی مقاومت کردند که تعدادی از آنها کشته یا اسیر شدند و بقیه نیز از یمن خارج شدند. در واقع، معادله کاملاً برعکس شد و آن چیزی که عربستان به دنبال آن بود، تحقق پیدا نکرد. امروز وضعیت بهگونهای است که هم عربستان و هم اسرائیل از ناحیه دریای سرخ با یک تهدید جدی و محاصره مواجه شدهاند. در این راستا یکی از مهمترین مسائل مسیرهای جایگزین است که مهمترین آنها، مسیر عربستان بود که سهم قابلتوجهی در صادرات نفت دارد. اما اکنون با مسدود شدن این مسیر، وضعیت برای عربستان بسیار دشوار شده است. این مسئله برای آنها یک فاجعه محسوب میشود، زیرا عربستان حتی به اوپک اعلام کرده که با توجه به اتفاقات رخداده، دیگر قادر نیست میزان سابق تولید نفت خود را ادامه دهد.
وی افزود: از سوی دیگر، حوثیها به تنگه بابالمندب نزدیک شدهاند و با اقدامات خود، شرایط را برای صادرات و حملونقل دشوار کردهاند. نتیجه این وضعیت، افزایش قیمت نفت و بنزین است؛ موضوعی که علاوه بر پیامدهای اقتصادی، در داخل آمریکا نیز آثار سیاسی خواهد داشت. بحران انرژی میتواند بر اقتصاد غرب و کشورهای منطقه، بهویژه کشورهایی که در کنار آمریکا و در مقابل ایران قرار گرفتهاند، تأثیر بگذارد؛ اما برای خود آمریکا نیز تبعات داخلی و سیاسی دارد و میتواند مستقیماً بر انتخابات میاندورهای تأثیر بگذارد. به همین دلیل، موضع ترامپ نیز تغییر کرده است. او پیشتر میگفت جنگ با ایران تأثیری بر انتخابات میاندورهای آمریکا نخواهد داشت و محافظهکاران در انتخابات پیروز خواهد شد و جنگ ارتباطی با این مسئله ندارد؛ اما اکنون سخنان او تغییر کرده و تلاش میکند با ارائه وعدههایی مانند پرداخت پنج هزار دلار به آمریکاییها، بخشی از فشارهای موجود را مدیریت کند. این وضعیت فقط بر عربستان تأثیر نگذاشته، بلکه اسرائیل نیز اکنون با شرایط بسیار دشواری مواجه است. اسرائیل عملاً با یک وضعیت محاصره مواجه شده است؛ زیرا کشتیهای آن با محدودیت جدی روبهرو هستند و امکان دسترسی دریایی اسرائیل از دو ناحیه، یعنی شمال و دریای سرخ در جنوب و غرب، با مشکل مواجه شده است.
مصدق پور گفت: این وضعیت علاوه بر تأثیر بر اسرائیل و عربستان، بر خود آمریکا نیز اثر دارد؛ بهویژه از طریق بحران انرژی. اکنون برخی منابع پیشبینی میکنند که قیمت نفت ممکن است به حدود ۲۰۰ دلار برسد. در شرایطی که قیمت نفت اکنون از ۱۰۰ دلار عبور کرده، رسیدن آن به حدود ۲۰۰ دلار میتواند یک فاجعه بزرگ برای آمریکا باشد. جنگی که انگیزه آن بهطور کامل مشخص بود و در حمایت از طرح آمریکا علیه ایران و در چارچوب حمایت از جنگ اسرائیل و آمریکا علیه تهران دنبال میشد، اکنون نتیجهای معکوس پیدا کرده است؛ چراکه به جای تضعیف ایران، بحران انرژی ایجاد شده و انصارالله نیز با اقتدار از خود دفاع کرده و توانسته است مناطق زیادی را در اختیار بگیرد. لذا به نظر میرسد که اگر شرایط به همین شکل ادامه پیدا کند، انصارالله میتواند بهزودی بر بخشهای بیشتری از یمن مسلط شود و حتی مناطق جنوبی را نیز در اختیار بگیرد. دلیل این مسئله، دو دستگی عمیقی است که در جنوب یمن وجود دارد و بخشی از آن به اختلافات میان عربستان و امارات بازمیگردد.
وی در پایان خاطرنشان کرد: از سوی دیگر، یمنیها نیز اکنون متوجه شدهاند که عربستان لزوماً منافع آنها را دنبال نمیکند. در شرایطی که کشورشان درگیر حضور و نفوذ چند کشور شده، منابع نفتی آنها مورد بهرهبرداری قرار گرفته و گروههای مختلف نیز در مقابل یکدیگر قرار داده شدهاند، زمینه برای پیوستن بخشهایی از جامعه یمن به انصارالله فراهم شده است. بنابراین، مسئله فقط انصارالله نیست. امروز نیروهای یمنی دیگری نیز وجود دارند که در کنار آنها قرار گرفتهاند. بر این اساس، پیشبینی میشود که وضعیت در یمن میتواند به سمت تسلط کامل بر مناطق بیشتری توسط انصارالله پیش برود. عربستان در طرحی که برای تضعیف و مهار انصارالله دنبال میکرد، با شکست مواجه شده و نتیجهای معکوس گرفته است. در نهایت، این وضعیت فشار و محدودیتهای بیشتری نیز برای ترامپ ایجاد کرده و فضای مانور او را در ادامه این روند بسیار تنگتر کرده است.
