تل آویو در «مسموم کردن» فضای توافق با ایران موفق شد؟

با وجود آن‌که بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، که در پی مسموم کردن روند مذاکرات با تهران است، موفق نشد واشنگتن را به تسریع پایان دادن به مذاکرات سوق دهد، دولت دونالد ترامپ همچنان به تقویت آرایش نظامی خود در منطقه ادامه می‌دهد؛ آن هم در حالی که گزارش‌هایی درز کرده حاکی از بررسی گزینه‌هایی است که نمی‌تواند جز به جنگ منتهی شود.

نتانیاهو هنوز از سفر خود به واشنگتن بازنگشته بود که دیروز فوراً نشست سطح بالایی با فرماندهان دستگاه‌های امنیتی برگزار کرد؛ در شرایطی که برآورد دستگاه امنیتی اسرائیل این است که «توافق با ایران امضا نخواهد شد». این ارزیابی با «خوش‌بینی»‌ای که دولت رئیس‌جمهور آمریکا، دونالد ترامپ، درباره مسیر مذاکرات با تهران ابراز می‌کند، در تضاد است و نشان‌دهنده شکافی میان گفتمان علنی آمریکا و محاسبات امنیتی در تل‌آویو است. به هر حال، به گفته وب‌سایت «آکسیوس» به نقل از یک مقام آمریکایی، «ترامپ و نتانیاهو در جریان دیدار خود تصمیم گرفتند همزمان با ادامه مذاکرات، فشار بر ایران را ادامه دهند.»

خود ترامپ نیز دیدارش با نتانیاهو را «بسیار خوب» توصیف کرد و افزود که نتانیاهو «موضوع را درک می‌کند»، وی در اشاره به مذاکرات با ایران. تأکید کرد که «تصمیم نهایی با اوست» و اگر توافق با ایران «بسیار عادلانه و بسیار خوب» نباشد، مرحله بعد «بسیار دشوار» خواهد بود.

او در پاسخ به این پرسش که آیا نتانیاهو خواهان توقف مذاکرات است، گفت که «چنین موضوعی مطرح نشده» و او تا هر زمان که بخواهد با ایرانی‌ها گفت‌وگو خواهد کرد؛ و اگر توافقی حاصل نشود، «مرحله دومی» در پیش خواهد بود که «برای آن‌ها بسیار سخت» خواهد بود، هرچند تأکید کرد که خواهان چنین وضعیتی نیست.

ترامپ همچنین اذعان کرد که رسیدن به توافق با ایران دشوار است و اشاره کرد که «پیش‌تر تصور می‌کرد توافق نزدیک است». او همچنین فاش کرد که دولتش سفارش تعداد زیادی از پیشرفته‌ترین مدل‌های بمب‌افکن‌های «B-۲» را داده که تأسیسات هسته‌ای ایران را هدف قرار داده بودند، و یک گروه ناو هواپیمابر بزرگ دوم (جرالد فورد) را نیز به منطقه اعزام کرده است.

ادعای خبرنگار اسرائیلی: اسرائیل در «مسموم کردن» فضای توافق با ایران موفق شده است

در سوی اسرائیلی، سلیمان مسوده، خبرنگار شبکه «کان» عبری، اشاره کرد که نتانیاهو واشنگتن را در فضایی از «خوش‌بینی محتاطانه» ترک کرده است. طبق این گزارش، نتانیاهو احساس می‌کند «دستاوردی» کسب کرده که در «تأثیرگذاری» بر رویکرد آمریکایی درباره ماهیت حمله یا سازوکار اقدام علیه ایران متجلی شده است. در مقابل، ارزیابی‌ها در اسرائیل نشان می‌دهد که «ترامپ همچنان به مسیر دیپلماتیک فرصت دیگری می‌دهد»، اما همزمان اشاره دارد که «صبر او رو به پایان است» و در صورت شکست مذاکرات، مدت زیادی درنگ نخواهد کرد تا به گزینه‌های قاطعانه‌تر روی آورد. مسوده همچنین بر این باور است که اسرائیل در «مسموم کردن» فضای توافق آسانی که ایران در پی آن بود موفق شده و اکنون «توپ در زمین تهران است، پیش از آن‌که صبر واشنگتن به اقدام نظامی فراگیر تبدیل شود.»

ترامپ: اگر توافق با ایران «بسیار عادلانه و بسیار خوب» نباشد...

با این حال، «کانال ۱۲» عبری به نقل از مقام‌های آمریکایی که با روزنامه «نیویورک تایمز» گفت‌وگو کرده‌اند، گزارش داد که ترامپ هنوز تصمیم خود را درباره حمله به ایران نهایی نکرده است. با این وجود، گزینه نظامی با هدف قرار دادن برنامه هسته‌ای ایران و توانایی تهران در شلیک موشک‌های بالستیک مورد بحث قرار گرفته، و نیز «امکان اعزام واحدهای کماندویی برای اجرای مأموریت‌های نظامی مشخص در داخل خاک ایران» بررسی شده است. این مقام‌ها افزودند که «بمب‌افکن‌های B-۲ مستقر در ایالات متحده همچنان در وضعیت آماده‌باش کامل قرار دارند»، که نشانه‌ای از باز ماندن گزینه نظامی روی میز است.

در همین چارچوب، امیر بوخبوط، خبرنگار وب‌سایت عبری «واللا»، تحرکات کنونی را بیشتر به «فریب بصری» یا «خاک پاشیدن در چشم‌ها» توصیف کرد و گفت آرامش موجود ممکن است بازتاب‌دهنده آنچه در پشت پرده جریان دارد نباشد. او هشدار داد که روند تحولات ممکن است به شکلی ناگهانی و فوری به «بالاترین سطوح تنش» برسد و بر آنچه «عنصر غافلگیری ایرانی» نامید، تمرکز کرد و این پرسش را مطرح ساخت که آیا تهران توانایی «غافلگیر کردن طرف‌های مختلف با اقداماتی غیرمنتظره که موازنه‌ها را بر هم بزند» را دارد یا نه. این گزارش همچنین به ادامه تقویت نیروهای آمریکایی در منطقه با تجهیزات و نیروهای اضافی اشاره کرد و «کارآمدی این آماده باش گسترده را زیر سؤال برد، اگر واقعاً تلاش‌های دیپلماتیک به سمت آرام‌سازی پیش می‌رود.»

ادامه اقدامات تقویتی و تنشزای آمریکا در منطقه

از سوی دیگر، نوعام امیر، خبرنگار «کانال ۱۴» عبری، به تصمیم واشنگتن برای اعزام ناو «جرالد فورد» به جای «بوش پدر» اشاره کرد و توضیح داد که رسیدن ناو نخست به منطقه یک ماه زمان خواهد برد؛ یعنی دو برابر مدتی که «بوش» نیاز داشت، و این به معنای تمدید جدول زمانی تنش است. با این حال، در میان هشدارها درباره احتمال انفجار اوضاع همزمان با ایام اعیاد یهودی، وب‌سایت «واللا» گزارش داد که نهاد امنیتی اسرائیل احتمال می‌دهد فروپاشی مذاکرات به حمله پیش‌دستانه آمریکا علیه ایران منجر شود که ممکن است با پاسخ سخت ایران، از جمله شلیک موشک‌های بالستیک سنگین به سوی اسرائیل، مواجه شود.

سناریوی مطرح‌شده تنها به شلیک موشک از خاک ایران محدود نمی‌شود

سناریوی مطرح‌شده تنها به شلیک موشک از خاک ایران محدود نمی‌شود، بلکه احتمال اجرای حملات موشکی توسط متحدان تهران در لبنان، عراق و یمن را نیز در بر می‌گیرد؛ امری که به معنای گشایش جبهه‌های همزمان و اشباع سامانه‌های دفاعی اسرائیل با بارانی از موشک‌های سنگین خواهد بود. در این چارچوب، فرماندهی جبهه داخلی اسرائیل به ریاست سرتیپ شای کلابر برای «احتمال بمباران بالستیک گسترده که ممکن است مراکز غیرنظامی و زیرساخت‌های راهبردی را هدف قرار دهد» آماده می‌شود، با تمرکز بر تضمین تداوم فعالیت تأسیسات حیاتی حتی در شرایط حملات گسترده. همزمان، ایالات متحده حضور نظامی خود در منطقه را با استقرار سامانه‌های پیشرفته دفاع موشکی «THAAD» و سامانه‌های کشف و هشدار زودهنگام تقویت کرده است و نیروی هوایی اسرائیل نیز در حال افزایش سطح آمادگی پایگاه‌های نظامی و تأسیسات فناورانه حساس است.