برای راستیآزمایی تلاش کردیم با دقت به بررسی این موضوع بپردازیم.
آغاز حمله نیروهای کردی از شمال غرب ایران؟
بامداد پنجشنبه ۱۴ اسفند (۵ مارس ۲۰۲۶)، باراک راوید، خبرنگار مشهور «آکسیوس» در توئیت خود از آغاز حمله نیروهای کرد به ایران خبر داد و نوشت: «یک مقام آمریکایی به من گفت که شبهنظامیان کرد ایرانی حمله زمینی را در شمال غربی ایران آغاز کردند». این خبر بلافاصله در فضای مجازی و توسط برخی رسانهها بازتاب یافت.
ساعاتی بعد، «فاکس نیوز» با انتشار عکس و گزارشی مدعی شد یک مقام آمریکایی به این رسانه گفته است: «هزاران کرد عراقی با حمایت آمریکا، حمله زمینی در ایران انجام دادهاند.»
این ادعا به سرعت توسط دیگر رسانهها نیز تقویت شد. رسانه اسرائیلی «آی۲۴» به نقل از یک مقام «ائتلاف نیروهای سیاسی کردستان ایران» از موضعگیری هزاران نیروی «پژاک» خبر داد و یورونیوز نیز در گزارشی به این اخبار پرداخت و به طور غیرمستقیم به تقویت این ادعا کمک کرد.
پیش از این، شبکه سی ان ان هم به نقل از چند منبع آگاه گفته بود: سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) در حال تلاش برای مسلح کردن نیروهای کرد است. به گفته این منابع، دولت ترامپ فعالانه در حال گفت وگو با گروههای اپوزیسیون ایرانی و رهبران کرد درباره فراهم کردن حمایت نظامی است.
واقعیت ماجرا چه بود؟
با وجود تلاش گسترده رسانههای آمریکایی برای نمایشی جنگی در مرزهای ایران، بررسی واقعیت ماجرا و گفتههای منابع مطلع، روایتی دیگر را به تصویر میکشید.
پیگیری نشان داد گرچه برخی پاسگاه های مرزی هدف حملاتی بوده، اما کردهای مسلح وارد ایران نشده اند و نیروهای نظامی ایران نیز در آماده باش هستند.
بسیاری از کانالها و سایتهای خبری فارسیزبان هم این شایعات را رد کرده و اعلام کردند که تنها اتفاق رخداده، افزایش حضور نیروهای امنیتی اقلیم کردستان عراق در مرز حاج عمران بوده است. سایت «آوش» هم نوشت: به نظر میرسد نیروهای امنیتی اقلیم کردستان عراق که از اربیل برای تقویت مرز مشترک با ایران به سمت مرز حاج عمران حرکت کرده بودند، توسط رسانههای غربی با گروههای مخالف ایران اشتباه گرفته شدهاند.
اکنون در بامداد شنبه با گذشت ۴۸ ساعت از انتشار شایعه فاکس نیوز و خبرنگار آکسیوس، مشخص شده که خبری از ورود شبه نظامیان کرد به داخل مرزهای ایران نبوده است.
آغاز تکذیبها از منابع کردی
در حالی که موج اخبار جعلی در حال بالا گرفتن بود، مهمترین تکذیبها از سوی همان گروههای کردی صادر شد که ادعا شده بود در این عملیات شرکت دارند. یکی از این احزاب کردی در گفتگو با بیبیسی فارسی، قاطعانه این ادعا را رد و گفت: این درست نیست. باور نکنید.
یکی دیگر از مسئولان احزاب کردی نیز در مصاحبه با دویچه وله و آسوشیتدپرس روایتی متفاوت ارائه داد. با این حال، او هم اعزام نیرو به داخل ایران را تأیید نکرد.
تکذیبیههای رسمی از بغداد تا اربیل
این موج گسترده شایعات با واکنشهای رسمی از سوی مقامهای عراقی نیز مواجه شد. «عزیز احمد» معاون دفتر نخستوزیر اقلیم کردستان عراق، در توئیتی نوشت: «یک کرد عراقی هم از مرز به سمت ایران عبور نکرده است. اخبار منتشره کاملاً نادرست است.» «صفین دزایی» سخنگوی دولت اقلیم کردستان نیز به رویترز و آسوشیتدپرس گفت که این گزارشها «کاملاً نادرست» هستند.
«یحیی رسول» سخنگوی فرماندهی کل نیروهای مسلح عراق، نیز به الجزیره گفت که وضعیت در مرزها کاملاً عادی است و اخبار منتشره «شایعهای برای ایجاد بیثباتی» است.
خبرنگار آکسیوس توییتش را حذف کرد، اما فاکسنیوز نه!
باراک راوید اندکی بعد توییتش را حذف کرد. در اوج تکذیبها، رویداد دیگر، عقبنشینی سایت آکسیوس بود. این رسانه ساعاتی پس از انتشار خبر اولیه، یک «بهروزرسانی» در بالای مطلب خود منتشر کرد و نوشت: گزارشهای متناقضی در مورد آنچه در حال حاضر در شمال غربی ایران میگذرد، وجود دارد. مشخص نیست که آیا حمله زمینی آغاز شده است.... یک مقام ارشد در یکی از جناحهای کرد ایرانی، آغاز حمله زمینی را در گفتوگو با من تکذیب کرد.
تویت باراک راوید که اکنون حذف شده استدر حالی که آکسیوس مجبور به اصلاح خبر خود شد، برخورد فاکسنیوز پس از روشن شدن دروغ بودن گزارش آن، سکوت مطلق بود. این رسانه هیچگونه تکذیبیه، اصلاحیه یا عذرخواهی رسمی منتشر نکرد و گزارش اولیه و دروغین آن همچنان بدون هیچ هشداری در وبسایت این رسانه باقی مانده است.
سابقه دروغپراکنی فاکسنیوز
این رویکرد رسانههایی چون فاکس نیوز که منتقدان از آن به «فالسنیوز» (False News) نیز یاد کرده اند، سابقهای دیرینه دارد. این رسانه سوابق متعددی در انتشار اخبار جعلی و تحلیلهای مغرضانه داشته و برخی محتواهای آن در قالب عملیات روانی علیه کشورها و دولتهای مخالف سیاستهای واشنگتن قابل تفسیر است. آکسیوس نیز اگرچه سابقه کمتری ندارد اما در انتشار اخبار ضدایرانی و تکرار روایتهای جعلی، از الگوی مشابهی پیروی میکند.
اکنون شاید بهتر بتوان به این سوال پاسخ داد که: مگر میشود فاکس نیوز و خبرنگار آکسیوس خبر جعلی منتشر کنند؟!
