قیمت طلای جهانی روز گذشته رشد خیرهکنندهای داشت و خود را به کانال 4600 دلار نزدیک کرد؛ افزایشی که در بستر ترکیبی از نااطمینانیهای ژئوپلیتیک و امید محتاطانه به کاهش تنشها در خاورمیانه شکل گرفته بود. این حرکت صعودی در شرایطی رخ میداد که بازارها بهشدت تحت تأثیر اخبار متناقض درباره روند مذاکرات میان آمریکا و ایران قرار داشتند.
با این حال پس از آنکه فضای مذاکرات روشنتر شد و عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران هر گونه مذاکره با آمریکا را تکذیب کرد، معاملهگران بازار جهانی طلا مردد شدند. به این ترتیب، قیمت طلای جهانی با بیم و امید به کاهش تنش در خاورمیانه، کانال 4500 دلاری را حفظ کرد اما از شتاب رشد آن کاسته شد. قیمت طلای جهانی در لحظه تنظیم این گزارش، روی رقم 4511 دلار قرار دارد و رشد روزانه 6 دلاری را ثبت کرده است.
تناقضات خبری درباره مذاکرات و رفتار بازارها
فضای خبری روز چهارشنبه تحت سلطه ابهام در مذاکرات بود. با وجود تأکید مکرر واشنگتن بر ادامه گفتوگوها، ایران این ادعاها را رد کرده است. گزارشها از ارائه یک طرح صلح ۱۵ مادهای از سوی آمریکا حکایت داشت که شامل برچیدن تأسیسات هستهای ایران و بازگشایی تنگه هرمز بود؛ گذرگاهی کلیدی که طی هفتههای اخیر عملاً بسته شده و موجب افزایش قیمت انرژی و تشدید نگرانیهای تورمی در سطح جهانی شده است.
در مقابل، رسانههای ایرانی از جمله Press TV به نقل از مقامات ارشد ایران اعلام کردند که مذاکره در شرایط فعلی امکانپذیر نیست و تهران شروطی از جمله توقف کامل حملات و به رسمیت شناختن حق حاکمیت بر این تنگه را مطرح کرده است. همزمان، عراقچی نیز تأکید کرد که پیامها و پیشنهادهایی از طریق همپیمانان منتقل شده اما تبادل پیام از طریق واسطهها به معنای مذاکره نیست!
در بازار انرژی، قیمت نفت تحت تأثیر همین سیگنالهای متناقض کاهش و افزایش را تجربه کرد و اکنون نیز همچنان در سطوح بالاتر از زمان شروع جنگ باقی مانده است. قیمت نفت برنت برای مدتی به زیر ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسید، اما در مقایسه با سطح حدود ۷۰ دلار پیش از آغاز درگیریها همچنان بالا محسوب میشود و اکنون نیز بالای 103 دلار است.
پیشتر ترامپ از توقف موقت حملات به زیرساختهای انرژی ایران و پیشرفت مذاکرات خبر داده بود، ادعایی که کاهش نسبی قیمت انرژی را رقم زد و بهطور سنتی توانست از طریق کاهش بازده اوراق و تضعیف دلار، از قیمت طلا حمایت کند.
دلایل رفتار متفاوت طلا در برابر جنگ خاورمیانه
با وجود این، رفتار طلا در این دوره بهطور کامل منطبق با الگوی کلاسیک دارایی امن نبوده است. افزایش انتظارات برای تداوم نرخهای بهره بالا بهمنظور مهار تورم ناشی از رشد قیمت انرژی، سبب شده تا دلار در مقاطعی جذابیت بیشتری نسبت به طلا پیدا کند.
در عین حال، نوسانات شدید قیمتی طلا در ماههای اخیر، از جمله جهش تند در پایان ژانویه و افت بعدی، تا حدی از اعتماد سرمایهگذاران به این فلز بهعنوان پناهگاه امن کاسته است. با این حال، بازگشت قیمتها به سطوح بالاتر از ۴۴۰۰ دلار میتواند مجدداً انگیزه خرید را تقویت کند، بهویژه اگر فشار بر دلار افزایش یابد.
در مقابل، تداوم سیاستهای انقباضی از سوی فدرالرزرو یا حتی احتمال افزایش بیشتر نرخ بهره، همچنان عاملی بازدارنده برای رشد پایدار طلا محسوب میشود.
بزرگترین خروج سرمایه از صندوقهای طلا
در سطح جریان سرمایه، دادههای بلومبرگ نشان میدهد که ماه مارس شاهد بزرگترین خروج سرمایه از صندوقهای قابل معامله کالایی از سال ۲۰۰۵ بوده است. حدود ۱۱ میلیارد دلار از نزدیک به ۱۰۰ صندوق مرتبط با فلزات گرانبها و سایر کالاها خارج شده که بیانگر تغییر در ترجیحات سرمایهگذاران و افزایش احتیاط در مواجهه با نوسانات بازار است.
در این میان، برخی فعالان بازار به سمت استراتژیهای متنوعتر حرکت کردهاند؛ از جمله محصولات شرکت Direxion که با رویکرد ترکیبی در چندین بازار کالایی، امکان پوشش ریسک در برابر تورم گستردهتر را فراهم میکند.
در مجموع، بازار طلا در شرایطی قرار دارد که از یک سو تحت حمایت ریسکهای ژئوپلیتیک و نااطمینانیهای سیاسی است و از سوی دیگر با فشار ناشی از انتظارات سیاست پولی انقباضی مواجه است. مسیر آتی این بازار بهطور مستقیم به تحولات مذاکرات، روند قیمت انرژی و تصمیمات سیاستگذاران پولی وابسته خواهد بود.
